Araştırma Görevlisi Kadro İlanı: Ön Değerlendirme ve Sınav

Bir üniversite araştırma görevlisi kadrosu ilan ettiğinde, ilandan atamaya kadar geçen süreçte birçok zincirleme idari işlem yapılır. Araştırma görevlisi kadrosunun ilanı, adayın başvurusunun kabulü veya reddi, adayların ön değerlendirme sonuçları, giriş sınavının (bilim sınavı) yapılması , nihai değerlendirme ve atama birbirini izleyen ayrı aşamalardır.

Araştırma görevlisi kadro ilanları, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'e göre yapılır. Yönetmelikte; ilan metninde bulunacak bilgileri, başvuru şartlarını, ön değerlendirme ve nihai değerlendirme ağırlıklarını, giriş sınavının türünü ve öncelikli alanlara özgü usulü ayrı ayrı düzenlenmiştir.

Araştırma Görevlisi Kadro İlanına Hangi Mevzuat Uygulanır?

Araştırma görevlisi kadro ilanına, 2547 sayılı Kanunun 33. maddesi ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik uygulanır. Yönetmelik, 9 Kasım 2018 tarihli ve 30590 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır; dayanağı, 2547 sayılı Kanunun 6, 7 ve 65. maddeleridir.

2547 sayılı Kanunun 33. maddesinin (a) fıkrası araştırma görevlisini, yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde yardımcı olan ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapan öğretim elemanı olarak tanımlar. Aynı fıkraya göre araştırma görevlileri, anabilim veya anasanat dalı başkanının önerisi ve ilgili birim yöneticisinin olumlu görüşü üzerine rektörün onayıyla en çok üç yıl süreyle atanır; atanma süresi sonunda görev kendiliğinden sona erer ve aynı usulle yeniden atama yapılabilir.

Yönetmelik, devlet ve vakıf yükseköğretim kurumlarının öğretim görevlisi ve araştırma görevlisi kadrolarına yapılacak atamaları kapsar. Bununla birlikte Yönetmeliğin 2. maddesinin ikinci fıkrası bazı atamaları kapsam dışında bırakır. Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği ile Eczacılıkta Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği hükümlerine göre uzmanlık eğitimi almaya hak kazananların araştırma görevlisi kadrolarına atanmaları bu istisnalardandır. Yönetmelik kapsamındaki kadrolarda çalışanların görev süresi uzatımı niteliğindeki atanmaları ile yabancı uyruklu öğretim elemanlarının sözleşmeli çalıştırılması da aynı fıkrada düzenlenmiştir

İlan Metninde Hangi Bilgiler Bulunmak Zorundadır?

Yönetmeliğin 8. maddesinin birinci fıkrasına göre öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadroları, 10 sayılı Resmî Gazete Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 5. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilir. İlan metninde hem adaylarda aranacak şartlar hem de araştırma görevlisi kadrosuna giriş sınavı (bilim sınavı) takvimi birlikte yer almalıdır. Yönetmeliğin 8. maddesinin ikinci fıkrasına göre

Aranacak ve Yönetmelik kapsamında belirlenmiş olan şartlar,
Son başvuru tarihi,
Ön değerlendirme sonuçlarının ilan tarihi,
Giriş sınavı tarihi,
Sınav sonuçlarının açıklanacağı günler ile internet adreslerini içeren sınav takvimi araştırma görevlisi kadro ilanında yer alır.

Son başvuru tarihi, ilan tarihinden itibaren on beş günden az olarak belirlenemez. Başvurular, ilanda belirtilen adrese şahsen veya posta yoluyla ya da ilanda belirtilmiş olması hâlinde internet yoluyla yapılır. Postadaki gecikmeler nedeniyle ilanda belirtilen süre içinde yapılamayan başvurular dikkate alınmaz. Bu nedenle posta yoluyla yapılan başvuruda belirleyici olan, başvurunun süre içinde kuruma ulaşmasıdır.

Yönetmeliğin 6. maddesinin beşinci fıkrasına göre yükseköğretim kurumları, lisans veya lisansüstü mezuniyet alanları ile ilan edilen alana ait bilimsel, nesnel ve denetlenebilir koşullar dışında belirli bir adayı tanımlayan özel şartlar koyamaz. Aynı maddenin altıncı fıkrası, ilanda alanında tecrübe sahibi olma şartı varsa bu tecrübenin hangi öğrenim düzeyinden sonrasına ait olduğunun, belirli bir adayı tanımlamayacak şekilde belirtilmesini öngörür.

Bu iki düzenleme ile ilan şartlarının genel ve nesnel olmasını güvence altına alınması amaçlanmıştır. Tüm bu yasal düzenlemelere rağmen ilanın belirli bir kişiyi tarif etmesi halinde kişiye özel akademik kadro ilanına karşı iptal davası açılabilir.

Araştırma Görevlisi Kadrosuna Başvuru Şartları Nelerdir?

Araştırma görevlisi kadrosuna başvurabilmek için adayın 657 sayılı Kanunun 48. maddesindeki şartları taşıması, ALES'ten en az 70 ve kabul edilen merkezi yabancı dil sınavından en az 50 puan alması, giriş sınavının yapıldığı yılın ocak ayının birinci günü itibarıyla otuz beş yaşını doldurmamış olması gerekir. Devlet yükseköğretim kurumlarındaki kadrolar için ayrıca lisansüstü öğrencilik şartı aranır. Şartlar, Yönetmeliğin 6. maddesinde genel şart, 7. maddesinde özel şart olarak düzenlenmiştir.

Genel şartlar (Yönetmelik m.6/1):

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48. maddesinde belirtilen şartları taşımak. Bu madde; Türk vatandaşı olmak, kamu haklarından mahrum bulunmamak ve askerlik durumu bakımından maddede sayılan koşullardan birini taşımak gibi şartları içerir.
ALES'ten en az 70 puan almış olmak.
Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavından en az 50 puan veya eşdeğerliği kabul edilen bir sınavdan bu puanın muadili bir puan almış olmak.

Özel şartlar (Yönetmelik m.7/1):

Giriş sınavının yapıldığı yılın ocak ayının birinci günü itibarıyla otuz beş yaşını doldurmamış olmak. Aynı yaş sınırı 2547 sayılı Kanunun 33. maddesinin (a) fıkrasında da yer alır.
Devlet yükseköğretim kurumlarının araştırma görevlisi kadrolarına başvurularda tezli yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik eğitimi öğrencisi olmak.

Yaş sınırının uygulanmasına ilişkin ayrıntılar araştırma görevlisi kadrosunda 35 yaş sınırı sayfasında yer almaktadır.

Başvuru şartlarıyla birlikte değerlendirilmesi gereken diğer hususlar ise şu şekildedir:

ALES'in geçerlilik süresi: Yönetmeliğin 5. maddesine göre ALES'te alanındaki puan türünde 100 üzerinden 70 puan alanlar başarılı sayılır ve sınav sonuçları açıklandığı tarihten itibaren beş yıl geçerlidir.
Senatonun daha yüksek puan belirlemesi: Üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitüleri, senato kararıyla Yönetmelikteki ALES ve yabancı dil barajlarının üzerinde bir puanı asgari puan olarak belirleyebilir (m.6/2). Meslek yüksekokullarının Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarındaki öğretim görevlisi kadroları bu yetkinin dışındadır. Bu nedenle adayın puanı, Yönetmelikteki asgari puanla değil, ilanda yazılı puanla karşılaştırılır.
Not sistemlerinin dönüşümü: Lisans mezuniyet notunun hesaplanmasında 4'lük ve 5'lik not sistemlerinin 100'lük sisteme eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu kararıyla belirlenir. Diğer not sistemlerinin eşdeğerliğine yükseköğretim kurumlarının senatoları karar verir (m.6/3).
Merkezi sınav muafiyeti: Yönetmeliğin 14. maddesinin birinci fıkrasına göre doktora veya tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık ya da sanatta yeterlik eğitimini tamamlamış olanlar ile yükseköğretim kurumlarında öğretim elemanı kadrolarında çalışmış veya çalışmakta olanlarda merkezi sınav şartı aranmaz. Muafiyetten yararlanmayı talep edenlerin ön değerlendirme ve nihai değerlendirmede ALES puanı 70 olarak kabul edilir (m.6/1-b).
Yabancı dil şartının aranmadığı kadrolar: Meslek yüksekokullarının, 6. maddenin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadroları dışındaki öğretim elemanı kadrolarına yapılan başvurularda yabancı dil şartı aranmaz (m.14/2).

Başvuru Belgelerinin İlanda Yer Alan Şartlara Uyumu

İlandaki her şartın karşılığında o şartı gösteren belgenin sunulması gerekir.

Mezuniyet alanı: Diploma ve transkript sunulmalıdır. İlanda yazılı alan adı ile diplomadaki program adı karşılaştırılır.
ALES: Puan türünü ve puanı gösteren sonuç belgesi sunulmalıdır. Belgenin, Yönetmeliğin 5. maddesindeki beş yıllık süre içinde olması gerekir.
Yabancı dil: Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen merkezi sınavın veya eşdeğerliği kabul edilen sınavın sonuç belgesi sunulmalıdır.
Lisansüstü öğrencilik: Devlet yükseköğretim kurumlarındaki kadrolar için tezli yüksek lisans, doktora veya sanatta yeterlik öğrencisi olunduğunu gösteren belge sunulmalıdır.
Tecrübe: İlanda tecrübe şartı varsa, tecrübenin ilanda gösterilen öğrenim düzeyinden sonraki döneme ait olduğunu gösteren belge sunulmalıdır.

Başvurunun hiç kabul edilmemesi, eksik belge gerekçesiyle değerlendirmeye alınmaması veya mezuniyet alanının ilana uygun görülmemesi ayrı bir işlem olduğundan idari davaya konu edilebilir.

Ön Değerlendirme Nasıl Yapılır?

Ön değerlendirme, sınav jürisinin kadroya başvuran adaylar arasından giriş sınavına çağrılacak olanları belirlediği aşamadır. Araştırma görevlisi kadrolarında ALES puanının %60'ı ve yabancı dil puanının %40'ı esas alınır. Yönetmeliğin 10. maddesinde kadro türüne göre üç grupta incelenebilir:

6. maddenin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadroları (meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler dâhil): ALES puanının %40'ı ve yabancı dil puanının %60'ı.
Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar (araştırma görevlisi kadroları bu gruptadır): ALES puanının %60'ı ve yabancı dil puanının %40'ı.
Meslek yüksekokullarına müracaatlar: ALES puanının %70'i ve lisans mezuniyet notunun %30'u.

Jüri, bu sıralamaya göre ilan edilen kadro sayısının on katına kadar adayı belirler ve sonucu kadro ilanında belirtilen internet adresinde ilan eder. Son sırada aynı puana sahip birden fazla aday varsa, bu adayların tamamı sınava çağrılır. Başvuru sayısı ilan edilen kadronun on katından azsa, adayların tamamı giriş sınavına alınır. Adayların ön değerlendirmede dikkate alınan puanları ile lisans mezuniyet notları da aynı internet adresinde ilan edilir.

Ön değerlendirmeyi yapan sınav jürisinin oluşumu Yönetmeliğin 9. maddesinde düzenlenmiştir. Jüri; fakültelerde dekanın, konservatuvar, enstitü, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında müdürün önereceği en az sekiz öğretim üyesi arasından ilgili yönetim kurulunca seçilen üç asıl ve bir yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerden birinin ilgili anabilim dalı başkanı, anabilim dalı başkanı yoksa bölüm başkanı olması ve seçilen üyelerin kadro unvanının gerektirdiği görev alanıyla ilgili olması esastır. Jüri, üyeleri arasından birini raportör olarak belirler.

Ön değerlendirme sırasında puanların hangi ağırlıkla hesaplandığı, ALES'in hangi puan türünden alındığı, yabancı dil puanının geçerli bir belgeye dayanıp dayanmadığı ve on kat sınırının eşit puan kuralıyla birlikte uygulanıp uygulanmadığı önemlidir. Ön değerlendirme sonucuna itiraz ve iptal davası, akademik kadro ön değerlendirme sonucuna itiraz makalemizde ayrıca açıklanmıştır.

Sınava Giriş Hakkı Hangi Hâllerde İhlal Edilir?

Sınava giriş hakkı, ön değerlendirmede Yönetmeliğin 10. maddesindeki kurallara göre giriş sınavına çağrılması gereken adayın sınava alınmaması hâlinde ihlal edilir. Sınava kimin çağrılacağı, jürinin takdirine değil ağırlıklı puan hesabına bağlıdır.

Puanın, Yönetmelikte kadro türü için öngörülen ağırlıklardan farklı bir formülle hesaplanması, ağırlıklı puanı ve dolayısıyla sıralamayı değiştirir. Bu durumlarda uyuşmazlık adayın Yönetmeliğe uygun hesaplanan puanla sınava giriş hakkı elde edip edemediğinde toplanır.

Araştırma Görevlisi Giriş Sınavı Yazılı mı Yapılır?

Evet. Standart araştırma görevlisi alımında giriş sınavı, ilan edilen alanla ilgili bilgi düzeyini ölçecek şekilde yalnızca yazılı olarak yapılır. Yönetmeliğin 11. maddesinin birinci fıkrası sınav türü kadro unvanına göre ayrılmıştır:

Bilim alanı yabancı dille ilgili birimlerdeki öğretim görevlisi kadroları ile 2547 sayılı Kanunun 5. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca zorunlu yabancı dil dersini vermek üzere atama yapılacak öğretim görevlisi kadrolarında giriş sınavı yalnızca sözlüdür ve adayın mesleki ifade ve bilgi becerisi ile anlatım yeteneğini ölçer.
Yabancı dille eğitim ve öğretim yapılan programlardaki öğretim görevlisi kadrolarında sözlü sınav yapılır. Senato kararı varsa sözlü sınavdan 60 ve üzeri puan alanlar için yazılı sınav da yapılır ve giriş sınavı puanı iki sınavın aritmetik ortalamasıdır.
Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolarda, dolayısıyla araştırma görevlisi kadrolarında, giriş sınavı yalnızca yazılıdır.

Sınav jürisi, yazılı ve sözlü sınavın nesnel, ölçülebilir ve denetlenebilir olmasını sağlar. Raportör olarak belirlenen üye ise yazılı ve sözlü sınavların soru ve cevaplarını tutanak altına almakla yükümlüdür.

Nihai Değerlendirme Puanı Nasıl Hesaplanır?

Standart araştırma görevlisi alımında nihai değerlendirme puanı; ALES puanının %30'u, lisans mezuniyet notunun %30'u, yabancı dil puanının %10'u ve giriş sınavı notunun %30'u toplanarak hesaplanır. Değerlendirme puanı 65'in altında olan aday sınavlarda başarısız sayılır. Yönetmeliğin 12. maddesinin birinci fıkrasına göre:

6. maddenin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadroları (meslek yüksekokullarında bu kadrolarda istihdam edilecekler dâhil): ALES %30, lisans mezuniyet notu %10, yabancı dil %30, giriş sınavı %30.
Yönetmelik kapsamındaki diğer kadrolar (araştırma görevlisi dâhil): ALES %30, lisans mezuniyet notu %30, yabancı dil %10, giriş sınavı %30.
Meslek yüksekokulları: ALES %35, lisans mezuniyet notu %30, giriş sınavı %35.

Sınav jürisi, bu hesaplamaya göre ilan edilen kadro sayısı kadar adayı başarı sırasına göre belirler. Yönetmeliğin 13. maddesine göre sınavlarda başarılı olan adaylar, başarı puanları esas alınarak ilan edilir. İlan edilen kadro sayısı kadar yedek aday da ilan edilir. Atamalar yürürlükteki mevzuata göre yapılır; araştırma görevlisi kadrolarında atamanın usulü ve süresi 2547 sayılı Kanunun 33. maddesinin (a) fıkrasında düzenlenmiştir.

Öncelikli Alan ve Araştırma Üniversitesi Kadrolarında Farklı Usul

Öncelikli alan ve araştırma üniversitesi kadroları, genel usulden ayrı bir rejime tabidir. Yönetmeliğin 15. maddesi üç fıkradan oluşur ve her fıkra farklı bir durumu düzenler.

Öncelikli alanlarda araştırma görevlisi kadroları (m.15/1). Öğretim üyesi dışındaki öğretim elemanı kadroları için Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenen ilave atama izinlerinin en fazla yüzde yirmisi kadar ilave atama izni, Yükseköğretim Kurulunun belirlediği öncelikli alanlarda araştırma görevlisi kadrosunda lisansüstü eğitim yaptırılması amacıyla yükseköğretim kurumlarına tahsis edilebilir. Bu kapsamda ilan edilen kadrolarda ön değerlendirme genel kurallara göre yapılır; giriş sınavına katılmaya hak kazananlar için giriş sınavı ise sözlüdür. Sözlü giriş sınavı jürisi, en az biri başka bir devlet üniversitesinden olmak üzere üç öğretim üyesinden oluşur. Sözlü sınavda 70 puanın altında kalanlar nihai değerlendirme aşamasına geçemez. Başarılı olanların ataması yürürlükteki mevzuata göre yapılır.

Araştırma üniversitelerinin öncelikli alanları (m.15/2). Araştırma üniversitelerine, Yükseköğretim Kurulunun her yıl belirlediği öncelikli alanlara atanmak üzere tahsis edilen araştırma görevlisi kadrolarında ön değerlendirme 10. maddeye göre yapılır; ancak giriş sınavına ilan edilen kadro sayısının üç katı aday katılır. Giriş sınavı, 9. maddeye göre oluşturulan jüri tarafından 11. maddedeki esaslara göre yazılı olarak yapılır. Nihai değerlendirmede ALES puanının %40'ı, lisans mezuniyet notunun %15'i, yabancı dil puanının %30'u ve giriş sınavı notunun %15'i dikkate alınır. Nihai değerlendirme puanı 70'in altında olanlar başarısız sayılır.

Öncelikli alanlardaki doktora programlarına öğrenci seçimi (m.15/3). Bu fıkra, 6 Mart 2026 tarihli ve 33188 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklik yönetmeliğiyle eklenmiştir. Yükseköğretim Kurulunun belirlediği yükseköğretim kurumlarının, Kurulca tespit edilen öncelikli alanlarındaki doktora programlarına, Kurulun belirlediği kontenjan kadar doktora öğrencisi seçilir. Seçim için adayın Yönetmelikteki genel ve özel şartlara sahip olması ve asgari ALES ile yabancı dil puanlarından daha düşük puan belirtilmemesi gerekir. Usul iki aşamalıdır:

Yazılı sınava, kontenjan sayısının en fazla 4 katı kadar aday; ALES puanının %40'ı, yabancı dil puanının %30'u ve lisans mezuniyet notunun %30'u dikkate alınarak girer. Yazılı sınav, Yükseköğretim Kurulunun belirlediği usul ve esaslar dahilinde merkezi olarak yapılır. Yazılı sınavda 70 puanın altında kalanlar başarısız sayılır.
Nihai değerlendirmede ALES puanının %25'i, lisans mezuniyet notunun %25'i, yabancı dil puanının %20'si ve yazılı sınav notunun %30'u dikkate alınır. Nihai değerlendirme puanı 70'in altında olanlar başarısız sayılır.

Bu yolla doktora öğrencisi olmaya hak kazananların öncelikli alanlar kapsamında araştırma görevlisi kadrolarına atamaları yürürlükteki mevzuata göre yapılır. Doktora öğrenciliğine ilişkin hususlarda ise Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği uygulanır.

Hangi Aşamadaki İşleme İtiraz Edilir, Hangi İşleme Dava Açılır?

Araştırma görevlisi alıma itiraz ve dava yoluna gitmeden önce, sürecin hangi aşamasında hangi işleme karşı başvuru yapılacağı belirlenmelidir. İlana yapılan başvurunun reddi, ön değerlendirme listesinin ilanı, ön değerlendirme listesinde yer alması gereken adayın yer alamaması, adayın sınava çağrılmaması, adayın giriş sınavı sonucunun hatalı olması, nihai değerlendirmenin hatalı yapılması ve neticeten başka bir adayın atanması birbirinden ayrı işlemlerdir.

Yönetmelikte genel bir itiraz süresi düzenlenmemiştir. Bu nedenle adayın, araştırma görevlisi kadrosuna başvuru, değerlendirme veya atama süreçlerine karşı yargı yoluna başvurmak istemesi halinde doğrudan iptal davası açabilmesi mümkündür. Dava açma süresi ise 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 7. maddesinde düzenlenmiş olup altmış gündür. İdari uyuşmazlıklarda süre, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağından, araştırma görevlisi kadrolarında dava süresi ilan tarihini izleyen günden başlar.

Atama süreci devam ederken işlemin uygulanmasından doğabilecek sonuçlar bakımından davada yürütmenin durdurulması talebinde bulunulması önerilir. Zira kadroya başka bir adayın atanması, sıralamaya girip atanamayan adayın menfaatini etkileyebilir. Yürütmenin durdurulmasının şartları ve etkisi yürütmenin durdurulması kararı nedir? makalemizde açıklanmıştır.

Büken Hukuk & Danışmanlık Bürosu, akademik dava avukatı olarak, idare hukukunun tüm alanlarında ve ancak özellikli olarak Yükseköğretim Hukuku kapsamındaki doçentlik, atama, disiplin, etik, unvan ve kadro davaları dahil tüm alt dallarında faaliyet göstermektedir. Diğer makalelerimize buradan ulaşabilir veya büromuzdan randevu almak için 05070575335 nolu telefon numarasından ulaşabilirsiniz. Makalelerimiz her geçen gün güncellendiğinden sitemiz içinde arama yapmanız halinde doçentlik davaları ile ilgili en güncel bilgilere ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Araştırma görevlisi ön değerlendirme puanı nasıl hesaplanır?

Araştırma görevlisi kadrolarında ALES puanının %60'ı ile yabancı dil puanının %40'ı toplanır. Meslek yüksekokullarına müracaatlarda ALES %70 ve lisans mezuniyet notu %30; Yönetmeliğin 6. maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki öğretim görevlisi kadrolarında ALES %40 ve yabancı dil %60 uygulanır (m.10).

Giriş sınavına kaç aday çağrılır?

Standart alımda ilan edilen kadro sayısının on katına kadar aday çağrılır. Son sırada eşit puanlı birden fazla aday varsa tamamı çağrılır; başvuru sayısı on kattan azsa adayların tamamı sınava alınır. Araştırma üniversitelerinin öncelikli alan kadrolarında giriş sınavına kadro sayısının üç katı aday katılır (m.15/2).

Araştırma görevlisi giriş sınavı sözlü yapılabilir mi?

Standart araştırma görevlisi alımında giriş sınavı yalnızca yazılıdır. Yönetmeliğin 15. maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki öncelikli alan araştırma görevlisi kadrolarında ise giriş sınavı sözlüdür; jüri, en az biri başka bir devlet üniversitesinden olmak üzere üç öğretim üyesinden oluşur ve 70 puanın altında kalan aday nihai değerlendirmeye geçemez.

Nihai değerlendirmede giriş sınavının ağırlığı nedir?

Standart araştırma görevlisi alımında giriş sınavı notunun ağırlığı %30'dur. ALES %30, lisans mezuniyet notu %30 ve yabancı dil puanı %10 oranında hesaba katılır (m.12/1). Araştırma üniversitelerinin öncelikli alan kadrolarında giriş sınavının ağırlığı %15'tir (m.15/2).

Nihai puanı 65'in altında olan aday atanabilir mi?

Hayır. Standart değerlendirmede değerlendirme puanı 65'in altında olan aday sınavlarda başarısız sayılır (m.12/1). Araştırma üniversitelerinin öncelikli alan kadrolarında ve öncelikli alan doktora seçiminde nihai değerlendirme barajı 70 puandır (m.15/2, m.15/3).

ALES sonucu kaç yıl geçerlidir?

ALES sonuçları, açıklandığı tarihten itibaren beş yıl geçerlidir. Alanındaki puan türünde 100 üzerinden 70 puan alan aday başarılı sayılır (m.5).

Merkezi sınav muafiyeti olan adayın ALES puanı nasıl hesaplanır?

Merkezi sınav muafiyetinden yararlanmayı talep eden adayın ALES puanı, ön değerlendirme ve nihai değerlendirmede 70 olarak kabul edilir (m.6/1-b). Muafiyetin kimlere tanındığı Yönetmeliğin 14. maddesinin birinci fıkrasında sayılmıştır.

Üniversite Yönetmelikteki puandan daha yüksek bir baraj koyabilir mi?

Evet. Üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitüleri, senato kararıyla Yönetmelikteki ALES ve yabancı dil barajlarının üzerinde bir puanı asgari puan olarak belirleyebilir. Meslek yüksekokullarının Yükseköğretim Kurulu tarafından belirlenen uzmanlık alanlarındaki öğretim görevlisi kadroları bu yetkinin dışındadır (m.6/2).

Ön değerlendirme sonucuna itiraz süresi kaç gündür?

Yönetmelikte bütün üniversiteler için geçerli genel bir itiraz süresi yoktur. Üniversite ilanında veya başvuru duyurusunda itiraz takvimi gösterilmişse, takvim o ilana özgüdür.

Araştırma görevlisi en fazla kaç yıl için atanır?

2547 sayılı Kanunun 33. maddesinin (a) fıkrasına göre araştırma görevlileri en çok üç yıl süreyle atanır. Atanma süresi sonunda görev kendiliğinden sona erer; aynı usulle yeniden atama yapılabilir.

Kişiye özel ilan iddiası nasıl değerlendirilir?

Kişiye özel ilan iddiası, Yönetmeliğin 6. maddesinin beşinci ve altıncı fıkralarındaki sınırlar üzerinden değerlendirilir. Bu uyuşmazlık türü kişiye özel akademik kadro ilanına karşı iptal davası sayfasında ayrıca açıklanmıştır.

Sonuç ve Hukuki Destek

Araştırma görevlisi kadro ilanında ilk soru, adayın hangi aşamada ve hangi işlemle elendiğidir. Başvuru şartı, ön değerlendirme hesabı, sınava giriş hakkı, giriş sınavı ve nihai değerlendirme Yönetmelikte ayrı kurallara bağlanmıştır. İlanın dayandığı kadro türü ve varsa 15. maddedeki öncelikli alan rejimi, hangi puan formülünün ve hangi sınav türünün uygulanacağını belirler.

İlan, başvuru belgeleri, puan listeleri ve sınav kayıtları üzerinden sürecin hangi aşamasında hukuka aykırılık bulunduğunun değerlendirilmesi için akademik dava avukatı sayfası incelenebilir veya iletişim sayfasından ön görüşme talep edilebilir.

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. İçerikte yer alan bilgiler, yayın tarihindeki mevzuat esas alınarak hazırlanmış olup zaman içinde değişiklik gösterebilir. Her dosya kendi koşulları çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Kaynaklar

Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik, RG 9/11/2018-30590, mevzuat.gov.tr güncel metin: https://mevzuat.gov.tr/anasayfa/MevzuatFihristDetayIframe?MevzuatTur=7&MevzuatNo=28947&MevzuatTertip=5
Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, RG 6/3/2026-33188: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/03/20260306-4.htm
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, m.33/a, mevzuat.gov.tr güncel metin.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, m.48, mevzuat.gov.tr güncel metin.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, m.7, mevzuat.gov.tr güncel metin.