Mersin Kira Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk

Mersin kira arabuluculuk başvurusu; kira tespiti, tahliye, kira alacağı, kira bedelinin uyarlanması, depozito veya sözleşmeye aykırılık nedeniyle dava düşünen taraflar için biçimsel bir ön işlem değildir. İlk kontrol, doğru uyuşmazlık başlığıyla dava şartı arabuluculuğa başvurulup başvurulmadığıdır. Kira ilişkisinden doğan uyuşmazlıklar, kiralanan taşınmazın ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin açık istisna dışında, 1 Eylül 2023’ten beri kural olarak dava şartı arabuluculuk kapsamındadır.[1][2]

Bu rehber, genel bir “arabuluculuk nedir?” açıklamasını tekrarlamak yerine Mersin’deki kira uyuşmazlıklarında başvuru yeri, gerekli belgeler, arabuluculuk daveti, ilk toplantı ve son tutanak adımlarına odaklanmaktadır.

Mersin’de Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Zorunlu mu?

Evet. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/B maddesine göre, kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır.[1] Bu düzenleme 7445 sayılı Kanun’la getirilmiş ve 1 Eylül 2023’te yürürlüğe girmiştir.[2]

Dava şartı kapsamına, somut olayın özelliklerine göre, şu uyuşmazlıklar girebilir:

ödenmeyen kira bedeli ve yan gider alacakları,
kira bedelinin tespiti,
olağanüstü koşullara bağlı kira bedeli uyarlaması,
ihtiyaç, yeniden inşa, tahliye taahhüdü veya sözleşmeye aykırılık gibi sebeplere dayanan tahliye talepleri,
güvence bedelinin yani depozitonun iadesi,
kiralanandaki ayıp, zarar veya kullanım koşullarından doğan talepler,
konut ve çatılı işyeri kiralarında sözleşmenin sona ermesine ilişkin uyuşmazlıklar.

Kapsam yalnız konut kiralarıyla sınırlı değildir. İşyeri kiraları da kira ilişkisinden doğdukları ölçüde düzenleme içinde değerlendirilir. Bununla birlikte, bir talebin dava şartı arabuluculuğa tabi olup olmadığı yalnız başlığa bakılarak değil, talebin hukuki niteliğine göre belirlenmelidir.

İlamsız icra yoluyla tahliye istisnası ne anlama gelir?

Kanun, kiralanan taşınmazların 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu uyarınca ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümleri açıkça istisna tutar.[1] Örneğin tahliye veya kira alacağı konusunda sulh hukuk mahkemesinde dava açılması planlanıyorsa dava şartı ayrıca kontrol edilmelidir. Buna karşılık takip ve itiraz sonrasında hangi hukuki yolun seçileceği, başvurunun niteliğini değiştirebilir. Bu nedenle alacak, takip ve tahliye seçenekleri birlikte değerlendirilmeden yalnız istisna cümlesine dayanılması usul riski doğurabilir. Kira ilişkisine ilişkin dava seçeneklerinin genel çerçevesi için Mersin kira davası rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Mersin Kira Arabuluculuk Başvurusu Nereye Yapılır?

Dava şartı arabuluculukta başvuru, kural olarak uyuşmazlık hakkında yetkili olacak mahkemenin bulunduğu yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Arabuluculuk bürosu kurulmamış yerlerde, görevlendirilen yazı işleri müdürlüğü bu işlevi yerine getirir.[1]

Adalet Bakanlığının resmî arabulucu listesinde Mersin ilinde Mersin, Anamur, Silifke ve Tarsus komisyonları ayrı gösterilmektedir.[6]

Yanlış yerde başvuru yapılırsa ne olur?

Arabulucu, görevlendirmeyi yapan büronun yetkili olup olmadığını kendiliğinden kesin biçimde karara bağlamaz. Karşı taraf, en geç ilk toplantıda yerleşim yeri ve işin yapıldığı yere ilişkin belgeleri sunarak yetki itirazında bulunabilir. Bu durumda büro, dosyanın ilgili sulh hukuk mahkemesine gönderilmesini sağlar; mahkemenin kararı kesindir. Yetki itirazı kabul edilirse kararın tebliğinden itibaren bir hafta içinde yetkili büroya başvurulabilir ve ilk başvuru tarihi korunur.[1]

Yanlış başvuru yeri seçimi her dosyada otomatik hak kaybı anlamına gelmese de sürecin uzamasına ve özel dava süreleri bakımından tartışma çıkmasına yol açabilir. Bu nedenle başvurudan önce yalnız adres değil, sonraki davanın görev ve yetki analizi de yapılmalıdır.

Başvuru Formunda Uyuşmazlık Konusu Nasıl Yazılmalı?

Başvurunun en kritik bölümlerinden biri uyuşmazlık konusudur. “Kira uyuşmazlığı” veya yalnız “tahliye” yazılması, bazı dosyalarda daha sonra ileri sürülecek talebi yeterince açıklamayabilir. Kira tespiti ile kira uyarlaması aynı talep değildir; tahliye de tek bir hukuki sebebe dayanmaz.

Başvuru hazırlanırken mümkün olduğunca şu sorular cevaplanmalıdır:

Talep belirlenmelidir (kira alacağı mı, kira tespiti mi, uyarlama mı, tahliye mi, depozito iadesi mi?)
Tahliye isteniyorsa dayanak ihtiyaç, temerrüt, tahliye taahhüdü, iki haklı ihtar, yeni malikin ihtiyacı veya başka bir sebep mi?
Alacak isteniyorsa hangi dönemler ve hangi kalemler uyuşmazlık konusu?
Kira bedelinin değiştirilmesi isteniyorsa hangi kira döneminden itibaren ve hangi nedenle?
Birden fazla talep varsa her biri arabuluculuk müzakeresine açık biçimde dâhil edildi mi?

Türkiye Barolar Birliğinin kira hukukunda arabuluculuk çalışmasında da başvuru konusu ile daha sonra açılacak davanın kapsamının örtüşmesinin önemi vurgulanmaktadır.[7] Bu nedenle başvuru formu, sadece işlemi başlatan kısa bir evrak olarak görülmemelidir.

Başvuru metninin hazırlığı hakkında ayrıca arabulucu başvuru dilekçesi rehberimize bakabilirsiniz.

Kira Arabuluculuk Başvurusu İçin Hangi Belgeler Hazırlanmalı?

Arabuluculuk bürosuna her uyuşmazlık için aynı belge listesinin verilmesi zorunlu değildir. Bununla birlikte eksik bilgilerin yer alması, karşı tarafa ulaşılmasını zorlaştırabilir.

Taraf ve iletişim bilgileri

Başvuruda tarafların kimlik ve iletişim bilgilerinin doğru yazılması gerekir. Dosyanın niteliğine göre şu bilgiler hazırlanabilir:

kiracı ve kiraya verenin adı, soyadı veya ticaret unvanı,
bilinen adresler ve iletişim bilgileri,
tüzel kişiler bakımından güncel temsil bilgileri,
malik ile kiraya veren farklıysa bu ilişkinin açıklaması,
vekille işlem yapılacaksa vekâletname ve yetki kapsamı.

Arabulucu, taraflara ulaşmak için büro kayıtlarından ve gerektiğinde kendi araştırmasıyla elde ettiği iletişim bilgilerinden yararlanabilir.[1] Buna rağmen başvuru sahibinin güncel telefon ve adres bilgisini sunması, davetin gecikme riskini azaltır.

Sözleşme ve kira ilişkisinin belgeleri

Aşağıdaki belgeler uyuşmazlığın türüne göre dosyaya alınabilir:

yazılı kira sözleşmesi ve ekleri,
kira ilişkisinin başlangıcını ve devamını gösteren yazışmalar,
kira artışı veya yeni dönem bedeline ilişkin bildirimler,
ödeme dekontları, makbuzlar ve hesap dökümleri,
aidat veya yan gider kayıtları,
noter ihtarnameleri ile tebliğ belgeleri,
tahliye taahhütnamesi,
tapu veya malik değişikliğini gösteren belgeler,
kiralananın durumuna ilişkin teslim tutanakları, fotoğraflar veya onarım kayıtları,
depozito ödemesi ve iade taleplerini gösteren kayıtlar.

Belgenin bulunması, talebin mutlaka haklı olduğu anlamına gelmez. Belgenin tarihi, imzası, tebliği ve hangi hukuki sonucu doğurduğu ayrıca değerlendirilir.

Hesap ve teklif çalışması

Kira alacağı veya kira bedeli konuşulacaksa toplantıya yalnız toplam bir rakamla gitmek yerine kalem kalem hesap hazırlanması daha işlevseldir:

ana para,
dönem bazında ödenen ve ödenmeyen tutarlar,
yan giderler,
faiz talebi varsa başlangıç tarihi ve hesap yöntemi,
depozito mahsup iddiası,
taksitlendirme veya teslim karşılığında ödeme seçenekleri.

Bu çalışma, hem karşı tarafın iddiayı anlamasını hem de anlaşma olursa uygulanabilir bir metin kurulmasını kolaylaştırır.

Arabuluculuk Daveti Geldiğinde Ne Yapılmalı?

Arabuluculuk daveti, henüz aleyhinize dava açıldığı veya arabulucunun karşı tarafı haklı bulduğu anlamına gelmez. Arabulucu karar vermez; tarafların uyuşmazlığı müzakere edebilmesi için süreci yönetir.

Davet alındığında şu adımlar gecikmeden atılmalıdır:

Arabulucunun sicil ve iletişim bilgilerini kontrol edin.
Başvurunun konusunu ve karşı tarafın kim olduğunu öğrenin.
Toplantı tarihinin size bildirildiği iletişim kaydını saklayın.
Kira sözleşmesi, ödemeler, ihtarlar ve diğer belgeleri kronolojik sıralayın.
Toplantıya şahsen mi, kanuni temsilciyle mi yoksa avukatla mı katılacağınızı belirleyin.
Kabul edilebilir çözüm seçeneklerini ve vazgeçilmeyecek noktaları önceden değerlendirin.

Taraflar arabuluculuk görüşmelerine bizzat, kanuni temsilcileri veya avukatları aracılığıyla katılabilir. Uyuşmazlığın çözümüne katkı sağlayabilecek uzman kişiler de görüşmede bulunabilir.[1]

İlk Arabuluculuk Toplantısında Neler Görüşülür?

İlk toplantı yalnız “anlaştık” veya “anlaşamadık” denilen biçimsel bir aşama değildir. Arabulucu önce sürecin esaslarını, tarafsızlık ve gizlilik ilkelerini, toplantıya katılmamanın olası sonuçlarını ve kendi rolünü açıklar. Ardından tarafların uyuşmazlığı nasıl tanımladığı ve hangi çözüm alanlarının bulunduğu görüşülür.[1][4]

Mersin’deki bir kira dosyasında toplantı gündemi, uyuşmazlığın türüne göre şu başlıklardan oluşabilir:

ödenmeyen kira dönemleri ve ödeme planı,
yeni kira bedeli ve yürürlük tarihi,
tahliye veya teslim tarihi,
anahtar tesliminin nasıl belgeleneceği,
depozitonun iadesi veya mahsup kalemleri,
aidat, abonelik ve yan giderlerin kapatılması,
kiralanandaki hasar veya onarım iddiaları,
karşılıklı feragat ve ibra kapsamı,
anlaşmanın yerine getirilmemesi hâlinde uygulanacak sonuçlar.

Toplantı öncesinde yalnız hukuki iddiayı değil, uygulanabilir çözüm planını da hazırlamak gerekir. Örneğin “taşınmaz tahliye edilecek” cümlesi tek başına yeterince açık olmayabilir. Teslim tarihi, saat aralığı, anahtarların kime bırakılacağı, eşyaların durumu, ödeme ve depozito iadesinin sırası gibi konuların netleştirilmesi sonraki uyuşmazlık riskini azaltır.

Arabuluculuk gizlidir. Tarafların yalnız süreçte ileri sürdüğü teklifler, kabuller veya uzlaşma beyanları kural olarak daha sonraki yargılamada delil olarak kullanılamaz. Ancak arabuluculuktan bağımsız olarak mevcut olan sözleşme, dekont veya ihtar gibi belgeler sırf toplantıda konuşulduğu için delil niteliğini kaybetmez.[1]

Kira Arabuluculuk Süreci Ne Kadar Sürer?

6325 sayılı Kanun’a göre arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren kural olarak üç hafta içinde süreci sonuçlandırır. Zorunlu hâllerde bu süre en fazla bir hafta uzatılabilir.[1]

Uyuşmazlık aynı zamanda ticari dava niteliğindeyse süre ayrıca kontrol edilmelidir. Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesi kapsamındaki, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit veya istirdat taleplerinde özel süre altı hafta; zorunlu hâllerde en fazla iki hafta uzatmadır.[8]

Kanundaki azami sonuçlandırma süreleri, her dosyanın son güne kadar bekleyeceği anlamına gelmez. Taraflara hızlı ulaşılması, belgelerin hazır olması ve görüşme takviminin uygunluğu süreci kısaltabilir. Buna karşılık yetki itirazı, iletişim bilgilerinin eksikliği veya ek görüşme ihtiyacı zaman kaybına yol açabilir.

Başvurudan son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı ve hak düşürücü süreler durur.[1]

Arabuluculuk başvurusu ihtar yerine geçer mi?

Kural olarak arabuluculuk başvurusu, kira hukukunda belirli içerik ve tebliğ koşullarına bağlanan özel ihtarların yerine kendiliğinden geçmez. Temerrüt, sözleşmeye aykırılık, iki haklı ihtar veya bazı tahliye sebeplerinde bildirimin içeriği ve zamanı ayrıca önem taşır. TBB’nin uygulama çalışması da arabuluculuk başvurusunun özel kira ihtarlarıyla karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekmektedir.[7]

Aynı şekilde, kira tespiti veya tahliye davası için arabuluculuğa başvurulmuş olması, talebin özel maddi hukuk koşullarını kendiliğinden oluşturmaz.

Arabuluculukta Anlaşma Sağlanırsa Ne Olur?

Taraflar anlaşırsa arabulucu, üzerinde uzlaşılan konuları anlaşma belgesine geçirir. Kira uyuşmazlığındaki anlaşma;

birikmiş kira borcunun ödeme takvimini,
yeni kira bedelini,
taşınmazın teslim veya tahliye tarihini,
depozito ve yan giderlerin tasfiyesini,
anahtar teslim tutanağını,
karşılıklı talep ve feragatlerin kapsamını

içerebilir.

Metnin açık, cebri icraya elverişli ve emredici hukuk kurallarıyla uyumlu olması gerekir. Özellikle tahliye ve taşınmaz teslimine ilişkin belirsiz ifadeler, tarafların anlaşmadan beklediği sonucu zayıflatabilir.

6325 sayılı Kanun’un 18/B maddesi kapsamındaki anlaşma belgeleri bakımından icra edilebilirlik şerhi alınması zorunludur. Taşınmazla ilgili anlaşma belgelerinde şerh, taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinden alınır. Mahkeme; anlaşmanın arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığını, taşınmaza ilişkin yasal sınırlamalara ve usule uyulup uyulmadığını inceler.[1]

Taraflar, anlaşma belgesinde kararlaştırdıkları konular hakkında daha sonra dava açamaz. Bu nedenle geniş ibra veya feragat ifadelerinin kontrol edilmeden imzalanması doğru değildir.

Anlaşma Sağlanamazsa Dava Şartı Nasıl Tamamlanır?

Taraflara ulaşılamaması, toplantı yapılamaması, bir tarafın katılmaması veya müzakerede ortak çözüm bulunamaması hâlinde arabulucu son tutanağı düzenler. Son tutanakta sürecin nasıl sona erdiği gösterilir.

Dava açılacaksa arabuluculuk faaliyeti sonunda düzenlenen son tutanağın aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğinin dava dilekçesine eklenmesi gerekir. Tutanak eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir; eksiklik tamamlanmazsa dava usulden reddedilir. Dava dilekçesinden arabulucuya hiç başvurulmadığı anlaşılırsa mahkeme davayı dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddeder.[1]

Son tutanağın bulunması tek başına her talep bakımından dava şartının karşılandığını garanti etmez. Başvuru konusu, toplantıda ele alınan uyuşmazlık ve sonradan mahkemeye taşınan talep arasında bağ kurulabilmelidir. Bu nedenle tutanak teslim alındığında şu kontroller yapılmalıdır:

taraflar doğru ve eksiksiz mi,
uyuşmazlık türü doğru yazılmış mı,
tahliye sebebi veya alacak dönemi yeterince belirli mi,
anlaşma/anlaşmama sonucu doğru mu,
tutanak tarihi ve imzalar mevcut mu?

Tahliye davasının özel koşulları hakkında kiracı tahliye davası rehberimize bakabilirsiniz.

İlk Toplantıya Katılmamanın Sonucu Nedir?

İlk toplantıya katılmama, her durumda aynı sonucu doğurmaz. Güncel kanun metnine göre arabuluculuk faaliyeti, taraflardan birinin geçerli mazeret olmaksızın ilk toplantıya katılmaması nedeniyle sona ererse bu taraf, sonraki davada tamamen veya kısmen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur. Ayrıca bu taraf lehine tarifeye göre belirlenen vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir.[1]

Bu sonucun uygulanabilmesi için tarafın toplantı davetinde katılmamanın sonuçları hakkında usulüne uygun biçimde uyarılması ve bu hususun son tutanakta belirtilmesi gerekir. Her iki taraf da ilk toplantıya katılmazsa, açılacak davalarda tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.[1]

Geçerli mazeretin bulunup bulunmadığı somut olayın koşullarına göre değerlendirilir. Davet göz ardı edilmemeli; katılım mümkün değilse durum arabulucuya gecikmeden ve belgelenebilir şekilde bildirilmelidir.

Kira Arabuluculuğunda Ücreti Kim Öder?

Tarafların anlaşamaması hâlinde, iki saatlik görüşme ücreti Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır. Görüşme iki saati aşarsa fazlayı, aksi kararlaştırılmadıkça taraflar eşit şekilde öder. Bakanlık bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, daha sonra dava açılırsa yargılama giderlerinden sayılır.[1]

Anlaşma sağlanması hâlinde arabuluculuk ücreti, aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit karşılanır. Ödenecek asgari tutarlar 2026 yılı için 1 Ocak 2026’da yürürlüğe giren Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenir.[3]

Sık Sorulan Sorular

Mersin’de kira davası açmadan önce arabuluculuk zorunlu mu?

Kira ilişkisinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, kiralanan taşınmazın ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin açık istisna dışında, dava açmadan önce arabulucuya başvurulması kural olarak dava şartıdır. Talebin kapsamı ve seçilecek hukuki yol somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir.

Mersin kira arabuluculuk başvurusu hangi büroya yapılır?

Başvuru, uyuşmazlık hakkında yetkili olacak mahkemenin bulunduğu yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Mersin ilindeki her dosya otomatik olarak merkez büroya ait değildir; Mersin, Tarsus, Silifke veya Anamur yargı çevresi somut yetki kurallarına göre gündeme gelebilir.

Tahliye davası öncesinde arabuluculuk gerekir mi?

Sulh hukuk mahkemesinde açılacak kira ilişkisinden doğan tahliye davalarında kural olarak dava şartı arabuluculuk uygulanır. Kiralanan taşınmazın İcra ve İflas Kanunu uyarınca ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ise 6325 sayılı Kanun’da açıkça istisna edilmiştir.

Arabuluculuk başvurusu tahliye ihtarı yerine geçer mi?

Arabuluculuk başvurusu, kira hukukunda belirli içerik, süre ve tebliğ şartlarına bağlanan özel ihtarların yerine kendiliğinden geçmez. Temerrüt, sözleşmeye aykırılık, iki haklı ihtar veya ihtiyaç gibi sebeplerin özel koşulları ayrıca incelenmelidir.

Kira arabuluculuk süreci ne kadar sürer?

Arabulucu, görevlendirildiği tarihten itibaren kural olarak üç hafta içinde süreci sonuçlandırır; zorunlu hâllerde süre en fazla bir hafta uzatılabilir. Uyuşmazlık aynı zamanda Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesindeki parasal taleplerden birini içeren ticari dava niteliğindeyse altı hafta ve en fazla iki hafta uzatma öngören özel süre ayrıca değerlendirilir.

İlk arabuluculuk toplantısına katılmazsam ne olur?

Geçerli mazeret olmadan ilk toplantıya katılmayan taraf, sonraki davada tamamen veya kısmen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur ve lehine tarifeye göre vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir. Davette bu sonuçlar hakkında usulüne uygun uyarı yapılmış olmalıdır.

Arabuluculukta anlaşma olursa tahliye kararı gibi uygulanabilir mi?

6325 sayılı Kanun’un 18/B maddesi kapsamındaki anlaşma belgesi için icra edilebilirlik şerhi alınması zorunludur. Taşınmazla ilgili anlaşmalarda şerh, taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinden alınır; mahkeme anlaşmanın arabuluculuğa ve cebri icraya elverişliliğini de denetler.

Arabuluculukta anlaşma olmazsa hangi belge gerekir?

Arabulucu tarafından düzenlenen son tutanağın aslı veya arabulucu tarafından onaylanmış örneği dava dilekçesine eklenmelidir. Tutanaktaki taraf ve uyuşmazlık konusunun, sonradan açılacak davayla uyumlu olup olmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Sonuç ve Hukuki Destek

Mersin’de kira uyuşmazlığında dava şartı arabuluculuk, yalnız dava açmadan önce alınan biçimsel bir belge değildir. Yetkili büronun belirlenmesi, talebin doğru adlandırılması, kira hukukundaki özel ihtar ve sürelerin korunması, ilk toplantıya hazırlıklı katılım ve son tutanağın sonraki taleple uyumu dosyanın usul güvenliği açısından birlikte değerlendirilmelidir.

Anlaşma ihtimali varsa ödeme, tahliye, teslim ve depozito hükümlerinin açık kurulması; anlaşma sağlanamazsa dava şartının doğru uyuşmazlık yönünden tamamlandığının kontrol edilmesi gerekir. Somut dosyanın sözleşmesi, ödeme geçmişi ve bildirimleri görülmeden standart bir başvuru metni her kira uyuşmazlığı için güvenli kabul edilemez.

Mersin’deki kira uyuşmazlığınızda başvuru yeri, talep kapsamı, belge hazırlığı ve toplantı stratejisinin dosyanız özelinde değerlendirilmesi için iletişim formumuzdan randevu talep edebilirsiniz.

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. İçerikte yer alan bilgiler, yayın tarihindeki mevzuat ve uygulama esas alınarak hazırlanmış olup zaman içinde değişiklik gösterebilir. Her dosya kendi koşulları çerçevesinde değerlendirilmelidir.