İmar Affı 2026: Güncel Durum, Beklentiler ve Hak Sahiplerinin Bilmesi Gerekenler

"İmar affı çıktı mı?" sorusu 2026 gündeminin en sık merak edilen başlıklarından biridir. 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesi ile 2018'de başlatılan ve Yapı Kayıt Belgesi (YKB) sistemine dayanan imar barışı uygulaması, tek seferlik bir hukuki çerçeve olarak tasarlanmıştı. Aradan geçen süreçte TBMM'ye çeşitli imar affı teklifleri sunulmuş; ancak 2026 yılı itibarıyla yeni bir imar affı yasası henüz yürürlükte değildir.

Bu makale; 2026 yılındaki güncel durumu, beklenen düzenlemelerin muhtemel kapsamını ve mevcut YKB sahiplerinin hukuki konumunu birincil kaynaklara dayalı biçimde açıklamaktadır.

Yasal uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. "Yeni imar affı çıktı" türünden sosyal medya iddialarına itibar etmeden, Resmî Gazete ve T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı resmi duyurularını takip etmek en güvenli yoldur.

2026 İtibarıyla İmar Affının Durumu

Yürürlükte Olan Tek Çerçeve: 2018 Yılı Uygulaması

• Yasal dayanak: 3194 sayılı İmar Kanunu, 7143 sayılı Kanun ile eklenen Geçici 16. madde (11 Mayıs 2018 yürürlük)
• Kapsam: 31 Aralık 2017 tarihinden önce yapılmış, ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılar
• Başvuru: 31 Ekim 2018 (orijinal süre; uzatmalar yapılmıştır)
• Ödeme: 31 Aralık 2018 (orijinal süre)

Bu çerçeve içinde YKB almış olanların hakları korunmaya devam etmektedir.

Komisyonda Bekleyen Kanun Teklifleri

TBMM'ye sunulan imar affı teklifleri komisyon aşamasındadır. Bir kanun teklifinin fiilen yürürlüğe girmesi için:

1. Komisyondan geçmesi
2. Genel Kurul'da kabul edilmesi
3. Cumhurbaşkanlığınca yayımlanması
4. Resmî Gazete'de yayımlanması

aşamalarının tamamlanması gerekir. Komisyonda bulunan bir teklif "imar affı çıktı" anlamına gelmez.

Dolayısıyla 2026 için doğru yorumlama şudur: Yeni bir imar affı henüz yürürlüğe girmemiştir.

Yeni Bir Affın Çıkması Hâlinde Beklenen Kapsam

Henüz yasalaşma olmamakla birlikte, kamuoyundaki tartışmalar ve önceki düzenlemelerin izi ışığında olası kapsamın aşağıdaki eksenlerde şekillenmesi beklenmektedir:

• Yapının yapım tarihi: Belirli bir tarih öncesi yapılmış yapılar
• Sosyal donatı alanları: Kamuya ait okul, park, hastane vb. alanlar üzerindeki yapılar muhtemelen kapsam dışı
• Özel koruma bölgeleri: Tarihi ve doğal sit alanları muhtemelen kapsam dışı
• Özel mülkiyete tecavüz: Üçüncü kişilere ait taşınmazlar üzerindeki yapılar muhtemelen kapsam dışı
• Başvuru kanalı: e-Devlet veya yetkili kuruluş üzerinden
• Bedel: Emlak vergi değeri ve yaklaşık maliyet bedeli üzerinden oransal hesap

Bu beklenti çerçevesi spekülatif niteliktedir; yasalaşma hâlinde kanunun yayımlanan metni esas alınmalıdır.

Mevcut YKB Sahiplerinin Güncel Hakları

YKB Geçerliliği Devam Ediyor

Mevcut YKB sahipleri için belgenin geçerliliği, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulanmasına kadar sürer. YKB'nin geçerlilik ve iptal tartışması Yapı Kayıt Belgesi 2026 İptal ve Geçerlilik başlıklı içeriğimizde ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

Hazine Taşınmazında Satın Alma Hakkı

Geçici 16/5'te düzenlenen satın alma hakkı kapsamındaki süreçler, idari düzenlemelerle uzatılmakta ya da yeniden belirlenmektedir. Hak sahipleri için şu adımlar önerilir:

1. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının resmi duyurularını takip edin.
2. Güncel süre uzatımlarına göre satın alma başvurusunu süresinde yapın.
3. Taksit ödemelerini düzenli takip edin; gecikme, hak kaybına yol açabilir.

Kentsel Dönüşüm Önceliği

Taşınmaz riskli yapı kapsamına alınmışsa YKB'nin geçerliliği sona erer. 6306 sayılı Kanun çerçevesinde:

• Riskli yapı tespitinin hukuka uygunluğu tartışılabilir.
• Yıkım ve tahliye sürecine karşı idari yargıda iptal davası açılabilir.
• Yeniden inşa sürecinde yapı maliki ve kat maliklerinin rolleri açıkça belirlenir.

Ruhsatsız Yapı Sahibi İçin Mevcut Seçenekler

Yeni imar affı yürürlüğe girmediği sürece, ruhsatsız yapı sahiplerinin güncel seçenekleri şunlardır:

1. Ruhsatlandırma Başvurusu

Yapının kanunen ruhsatlandırılabilecek nitelikte olması hâlinde ilgili belediyeye ruhsat başvurusu yapılabilir. Bu yol; imar planına, parselin imar durumuna ve yapı standartlarına bağlıdır.

2. İdari Cezalara Karşı Dava

Ruhsatsız yapı için kesilen idari para cezasına karşı 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Cezanın hukuka aykırılığı, eksik tebligat, orantısızlık gibi sebepler dava yoluyla ileri sürülebilir.

3. Yıkım Kararına Karşı Yürütmeyi Durdurma

Yıkım kararlarına karşı idari yargıda yürütmeyi durdurma talepli iptal davası açılabilir. Yürütmenin durdurulması talebi dilekçesi örneğinden yararlanılabilir.

4. Kentsel Dönüşüm Yoluyla Düzenlenme

Riskli yapı tespiti ile birlikte kentsel dönüşüm süreci başlatıldığında, yapı yenilenerek hukuka uygun hâle getirilebilir. Bu süreç 6306 sayılı Kanun kapsamında yürütülür.

Resmi Duyuruları Nereden Takip Etmeli?

• Resmî Gazete: https://www.resmigazete.gov.tr
• Mevzuat Bilgi Sistemi: https://www.mevzuat.gov.tr
• T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı: Bakanlığın resmi web sitesi
• E-Devlet: Başvuru ve sorgulama sayfaları

Resmi olmayan haberlerde geçen "imar affı çıktı" iddialarına itibar etmeden yalnızca yukarıdaki kaynaklardan doğrulama yapılması önerilir.

Sıkça Sorulan Sorular

2026'da yeni imar affı çıktı mı?

Hayır, 2026 itibarıyla yeni bir imar affı yasası yürürlüğe girmemiştir. TBMM'ye sunulan teklifler komisyon aşamasındadır.

2018 yılında YKB aldım, hâlâ geçerli mi?

Evet, YKB'niz yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulanmasına kadar geçerlidir.

Yeni imar affı ne zaman çıkar?

Kesin bir tarih bulunmamaktadır. Yasalaşma gündeme geldiğinde Resmî Gazete yayımı üzerinden takip edilmesi gerekir.

Ruhsatsız yapım için ne yapabilirim?

Yeni af beklemeden ruhsatlandırma, idari cezaya iptal davası, yıkım kararına karşı yürütmeyi durdurma veya kentsel dönüşüm yolları değerlendirilebilir.

Hazine arazisindeki yapım için satın alma hakkı hâlâ var mı?

Geçici 16/5'teki hak, idari süre uzatımlarıyla devam etmektedir. Güncel süreleri Bakanlığın duyurularından takip edin.

Sonuç

2026 yılında "imar affı çıktı" iddiaları resmi bir hukuki karşılığa sahip değildir; yürürlükte olan tek çerçeve 2018 tarihli 3194 Geçici 16. madde uygulamasıdır. Mevcut YKB sahiplerinin belgelerinin geçerliliği devam etmekle birlikte, geniş bir yeni başvuru döneminin açılması için yasalaşma ve Resmî Gazete yayımı şarttır. Ruhsatsız yapı sahipleri; yeni afa umutla beklemek yerine mevcut hukuki yollara (ruhsatlandırma, iptal davası, kentsel dönüşüm, satın alma hakkı) odaklanmalıdır. Somut durumunuz için Büken Hukuk & Danışmanlık ile iletişime geçerek hukuki değerlendirme talep edebilirsiniz.