2026 imar barışı ve yapı kayıt belgesi rehberi. Kaçak yapıların durumu, başvuru süreci ve güncel düzenlemeler.

İmar Barışı Nedir? 2026 Yapı Kayıt Belgesi Rehberi

3 dakika okuma

İmar barışı, ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapıların kayıt altına alınması için getirilen yasal düzenlemedir. 7143 sayılı Kanun ile 2018 yılında yürürlüğe giren imar barışı kapsamında, belirli tarihe kadar yapılmış yapılar için yapı kayıt belgesi alınarak yasal güvence sağlanmıştır.

İmar Barışı Nedir?

İmar barışı, imar mevzuatına aykırı yapıların belirli şartlarla kayıt altına alınmasını sağlayan yasal düzenlemedir.

Yasal Dayanak: 3194 sayılı İmar Kanunu Geçici 16. Madde (7143 sayılı Kanun ile eklenen)

Yapı Kayıt Belgesi

Tanım:

Yapı kayıt belgesi, ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapıların kayıt altına alındığını gösteren belgedir.

Kapsam:

31 Aralık 2017 tarihinden önce yapılmış yapılar.

Başvuru Süresi:

Başvuru süresi 31 Ekim 2018'de sona ermiştir.

Not: Yeni imar barışı düzenlemeleri için güncel mevzuatı takip ediniz.

Yapı Kayıt Belgesinin Sağladığı İmkanlar

1. Yıkım Kararının Uygulanmaması

Yapı kayıt belgesi alınan yapılar için yıkım kararları uygulanmaz.

2. İdari Para Cezalarının İptali

Uygulanan idari para cezaları iptal edilir.

3. Cins Değişikliği

Arsa vasıflı taşınmazlarda cins değişikliği yapılabilir.

4. Kat Mülkiyeti

Yapı kayıt belgeli yapılarda kat mülkiyetine geçilebilir.

5. Elektrik, Su ve Doğalgaz Aboneliği

Yasal abonelik yapılabilir.

Yapı Kayıt Belgesi Alınamayan Yapılar

İstisna Alanlar:

  1. Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesi
  2. İstanbul tarihi yarımada
  3. Çanakkale Savaşları Tarihi Alan
  4. Sit alanlarındaki hazine arazileri

Özel Durumlar:

  • Üçüncü kişilere ait taşınmazlar üzerindeki yapılar
  • Kesinleşmiş planlarla sosyal donatı alanı olarak belirlenmiş alanlar

Yapı Kayıt Belgesi Bedeli

Hesaplama:

Bedel = Yapı Yaklaşık Maliyeti x Yapı Kayıt Belgesi Bedel Oranı

Konut Yapıları:

  • Arsa emlak değeri + Yapı yaklaşık maliyeti toplamının %3

Ticari Yapılar:

  • Arsa emlak değeri + Yapı yaklaşık maliyeti toplamının %5'i

Yapı Kayıt Belgesi İptali

İptal Sebepleri:

  1. Gerçeğe aykırı beyanda bulunulması
  2. İstisna kapsamındaki alanlarda yapı bulunması
  3. Bedelin ödenmemesi

İptal Sonuçları:

  • Yapı kayıt belgesi hükümsüz hale gelir
  • Yıkım kararları yeniden uygulanabilir
  • Ödenen bedel iade edilmez

Mevcut Durum (2025)

İmar Barışı Başvuruları:

2018'de başlayan imar barışı başvuru süresi sona ermiştir.

Yeni Düzenlemeler:

Yeni bir imar barışı düzenlemesi yapılıp yapılmayacağı hükümet politikalarına bağlıdır.

Mevcut Belgelerin Durumu:

Daha önce alınan yapı kayıt belgeleri hâlâ geçerlidir.

Yapı Kayıt Belgesi ve Mülkiyet

Mülkiyet Hakkı Vermez:

Yapı kayıt belgesi, hazine veya üçüncü şahıslara ait taşınmazlar üzerinde mülkiyet hakkı vermez.

Taşınmazın Satışı:

Yapı kayıt belgeli yapıların bulunduğu hazine arazileri, yapı sahiplerine satılabilir.

İmar Barışı Eleştirileri

Olumlu Yönler:

  • Kayıt dışı yapıların kayıt altına alınması
  • Mülkiyet haklarının güvence altına alınması
  • Ekonomik katkı

Olumsuz Yönler:

  • İmar düzeninin bozulması endişesi
  • Afet riskli yapıların yasallaşması
  • Kentsel dönüşümün zorlaşması

Sık Sorulan Sorular

İmar barışına başvuru hâlâ yapılabilir mi?

Hayır, başvuru süresi 2018'de sona ermiştir.

Yapı kayıt belgesi mülkiyet hakkı verir mi?

Hayır, sadece yapının kayıt altına alındığını gösterir.

Alınan yapı kayıt belgeleri hâlâ geçerli mi?

Evet, iptal edilmediği sürece geçerlidir.

Yeni imar barışı gelecek mi?

Hükümet politikalarına bağlıdır, kesin bir bilgi yoktur.

Yapı kayıt belgesi nasıl iptal edilir?

Gerçeğe aykırı beyan veya bedel ödenmemesi halinde iptal edilebilir.

İlgili Yasal Düzenlemeler

Hukuki Destek

İmar hukuku konularında uzman bir avukattan destek almanızı öneririz.

İlgili Makaleler:


Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. İmar barışı uygulamaları değişkenlik gösterebilir.

Son Güncelleme: 2026