Hizmet Tespit Davası 2026  SGK Prim Gün Tespiti Rehberi

Hizmet Tespit Davası 2026 | SGK Prim Gün Tespiti Rehberi

4 dakika okuma

Hizmet Tespit Davası 2026 - SGK Prim Gün Sayısı

Hizmet tespit davası, işçinin SGK'ya bildirilmeyen veya eksik bildirilen çalışma sürelerinin yargı yoluyla tespitini amaçlayan davadır. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında düzenlenen bu dava, sigortalılık hakkının korunması için önemli bir araçtır.

Hizmet Tespit Davası Nedir?

Hizmet tespit davası, sigortalı işçinin SGK'ya hiç bildirilmediği veya eksik bildirildiği dönemlerin mahkeme kararıyla tespitini sağlayan davadır. Hizmet tespit davası, sigortalıların çalıştıkları halde Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) hiç bildirilmedikleri veya eksik bildirildikleri sürelerin, mahkeme kararı ile tespit edilerek sigortalılık sürelerine eklenmesini amaçlayan bir dava türüdür. Bu dava , anayasal bir hak olan sosyal güvenlik hakkına ilişkindir ve yasal dayanağını mülga 506 sayılı Kanun'un 79/10. maddesi ile yürürlükteki 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86/9. maddesinden almaktadır

Yasal Dayanak: 5510 sayılı SSGSSK madde 86/9

Davanın Amacı

Temel Amaçlar:

  1. Sigortalılık Süresinin Tespiti: Sigortasız çalışılan dönemlerin tescili
  2. Prim Günü Kazanımı: Emeklilik için gerekli prim gün sayısının artırılması
  3. Emeklilik Hakkı: Erken emeklilik imkanı
  4. Sağlık Hizmetleri: SGK sağlık hizmetlerinden yararlanma

Dava Şartları

1. Sigortalılık Niteliği

Davacının, 5510 sayılı Kanun kapsamında sigortalı sayılması gerekir.

Sigortalı Sayılanlar:

  • Hizmet akdiyle çalışanlar (4/a)
  • Bağımsız çalışanlar (4/b)
  • Kamu görevlileri (4/c)

2. Çalışma Olgusunun Varlığı

Davacının, iddia edilen dönemde fiilen çalışmış olması gerekir.

3. Bildirimin Yapılmamış Olması

Çalışmanın SGK'ya bildirilmemiş veya eksik bildirilmiş olması gerekir.

4. Hak Düşürücü Süre

Hizmet tespit davasının 5 yıl içinde açılması gerekir (istisnalar hariç).

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görevli Mahkeme:

İş Mahkemesi

Yetkili Mahkeme:

  • İşin yapıldığı yer
  • Davalının yerleşim yeri
  • İşçinin yerleşim yeri

Davanın Tarafları

Davacı:

Hizmetlerinin tespitini isteyen sigortalı (işçi) veya ölümü halinde hak sahipleridir.

  • Sigortalı işçi
  • İşçinin ölümü halinde hak sahipleri

Davalılar:

Sigortasız işçi çalıştırdığı iddia edilen işverendir. Husumet, gerçek işverene ve Kurum kayıtlarında işveren olarak görünen kişilere yöneltilmelidir.

  • İşveren: İşe giriş bildirimi yapmayan

Fer'i Müdahil:

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca, dava Sosyal Güvenlik Kurumu’na resen ihbar edilir. Kurum, davalı yanında fer’i müdahil olarak yer alır; taraf sıfatı taşımaz ancak hükmün infazından sorumludur.

  • Fer'i Müdahil: SGK

İspat Yükü ve Deliller

İspat Yükü:

Davacı (işçi), çalışma olgusunu ispat etmelidir. Ancak Hizmet tespit davaları kamu düzeniyle ilgili olup, sigortalı olmak hak ve yükümünden vazgeçilemez ve kaçınılamaz. Bu niteliği gereği, hakim yargılamayı özel bir duyarlılık ve özenle yürütmek, re’sen (kendiliğinden) araştırma yaparak doğrudan gerçeğe ulaşmakla yükümlüdür.

Deliller:

1. Yazılı Deliller:

  • İş sözleşmesi
  • Ücret bordroları
  • Banka kayıtları
  • Özlük dosyası
  • SGK kayıtları

2. Tanık Beyanları:

Özellikle bordro tanıkları (aynı dönemde çalışan kayıtlı işçiler), komşu işyeri sahipleri veya çalışanları, işyeri müdürleri ve ustabaşıları dinlenmelidir 

Tanıkların nitelikleri:

  • Aynı dönemde aynı işyerinde çalışmış olmalı
  • Çalışmayı bizzat görmüş olmalı
  • Mümkünse bordro tanığı olmalı

3. Bilirkişi İncelemesi:

  • İşyeri kayıtları
  • Muhasebe kayıtları
  • Defterler

4. Resen Araştırma: 

Hakim, tarafların sunduğu delillerle bağlı kalmaksızın; işyerinin kapasitesini, niteliğini, çalışma saatlerini ve ücret ödeme şeklini araştırmalı, gerekirse keşif yapmalıdır.

Dava Süreci

1. Dava Dilekçesi

Dilekçede belirtilmesi gerekenler:

  • Çalışılan dönem
  • İşyeri bilgileri
  • Ücret miktarı
  • Deliller

2. Cevap ve Delil Aşaması

Davalılar (işveren ve SGK) cevap verir.

3. Ön İnceleme ve Tahkikat

  • Delillerin toplanması
  • Tanıkların dinlenmesi
  • Bilirkişi incelemesi

4. Karar

Mahkeme, tespit kararı verir.

5. Kesinleşme ve SGK'ya Bildirim

Karar kesinleştikten sonra SGK'ya gönderilir.

Tespit Kararının Sonuçları

SGK Açısından:

  • Sigortalılık süresi tescil edilir
  • Prim gün sayısı güncellenir
  • İşverenden prim tahsilatı başlatılır

İşveren Açısından:

  • Geriye dönük prim borcu doğar
  • İdari para cezası uygulanabilir
  • Gecikme zammı hesaplanır

Sigortalı Açısından:

  • Prim gün sayısı artar
  • Emeklilik şartları iyileşir
  • Sağlık hizmeti hakkı doğabilir

Zamanaşımı ve Prim Borcu

Primlerin Ödenmesi:

Tespit edilen dönemlere ait primler, işveren tarafından ödenir.

Zamanaşımı:

SGK'nın prim alacağı, 10 yıllık zamanaşımına tabidir.

Sık Sorulan Sorular

Hizmet tespit davası ne kadar sürede açılır?

Hizmet tespit davası, hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü nitelikte olup, mahkemece resen dikkate alınır.

Sigortasız çalışılan her dönem için dava açılabilir mi?

Evet, ancak 5 yıllık süreye dikkat edilmelidir.

Tanık beyanı yeterli mi?

Hayır, tanık beyanı tek başına yeterli değildir. Destekleyici deliller gerekir.

İşveren kapanmışsa dava kime açılır?

İşverenin mirasçılarına ve SGK'ya dava açılır.

Tespit edilen primler kim tarafından ödenir?

İşveren tarafından ödenir.

İlgili Yasal Düzenlemeler

Hukuki Destek

Hizmet tespit davaları teknik süreçler gerektirmektedir. İş hukuku ve sosyal güvenlik alanında uzman bir avukattan destek almanızı öneririz.

İlgili Makaleler:


Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.

Son Güncelleme: 2026