Disiplin Soruşturmasında Tanık İfadesi 2026

Tanık ifadesi, disiplin soruşturmasında önemli bir delil kaynağıdır. Bu rehberde tanık dinleme usulünü, haklarını ve hukuki değerini inceliyoruz. Daha öncesinde buradaki makalemizde disiplin tanık delilini bir emsal karar doğrultusunda incelemiştik. Bu makalemizde ise 2026 yılı güncel Danıştay kararları ile disiplin soruşturmasında tanık ifadesini irdeliyoruz.

İlgili Mevzuat

• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (md. 129): Hakkında "memurluktan çıkarma" cezası istenen memur; soruşturma evrakını inceleme, tanık dinletme ve disiplin kurulunda sözlü veya yazılı savunma yapma hakkına sahiptir.
• 6413 sayılı TSK Disiplin Kanunu (md. 7/6): Disiplin soruşturmacıları ve heyeti; bilgi ve belge toplama, savunma alma ve tanık dinleme yetkisine sahiptir.
• 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun (md. 14/3): Soruşturmacılar ve disiplin kurulları, disiplin soruşturmasıyla ilgili tanık dinleme ve her türlü incelemeyi yapma yetkisini haizdir.
• 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu (md. 53/A): Üniversite öğretim mesleğinden çıkarma ve kamu görevinden çıkarma cezalarında, ilgiliye tanık dinletme hakkı tanınmıştır. Konuyla ilgili olarak "YÖK Yüksek Disiplin Kurulu'nda Savunma Süreci başlıklı makalemizi buradan inceleyebilirsiniz.

Tanık İfadesinin Önemi

Disiplin soruşturmasında temel amaç, isnat edilen fiilin sübut bulup bulmadığını hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya koymaktır. Bu kapsamda tanık beyanı, olayın aydınlatılmasında en önemli ispat araçlarından biridir. Tanık ifadesi, disiplin soruşturmasında:

• Olayların aydınlatılması
• İddiaların doğrulanması/çürütülmesi
• Delil zincirinin tamamlanması

için kritik öneme sahiptir.

Tanık Dinleme Usulü

Muhakkikin Görevi

Muhakkik, tanık dinlemede:

• Tarafsız davranmalı
• Yönlendirici soru sormamalı
• İfadeyi doğru kaydetmeli
• Tanığa baskı yapmamalıdır.

Bu kapsamda Danıştay kararlarına göre, soruşturmacı sadece aleyhe olanları değil, memurun lehine olan delilleri ve tanık beyanlarını da toplamak zorundadır. İlgilinin dinlenmesini talep ettiği tanıkların "olayla ilgili görgüleri yoktur" gibi soyut gerekçelerle dinlenmemesi, Danıştay tarafından savunma hakkının kısıtlanması ve eksik soruşturma olarak kabul edilmekte, bu durum ceza işleminin iptaline yol açmaktadır .

Tanık Belirleme

Kimler tanık olabilir?

• Olayı bizzat gören kişiler
• İlgili bilgiye sahip olanlar
• Personel veya dışarıdan kişiler

İlgilinin tanık dinletme talebini, soruşturma aşamasında muhakkike veya savunma süresi içinde ilgili disiplin kuruluna isim ve adres bildirerek yazılı olarak iletmesi hak kaybını önleyecektir.

Tanık İfadesinin Değeri

Delil Niteliği

Tanık ifadesi:

• Tek başına yeterli olmayabilir
• Diğer delillerle desteklenmeli
• Tutarlılık önemli

Tanık Bildirme Hakkı

Soruşturulan kişinin:

• Lehine tanık bildirme hakkı kendisine bildirilmelidir.
• Tanıkların dinlenmesini istemesi halinde tanıkları dinlenmelidir.

Tanık Dinlenmezse

Savunmada bildirilen tanıkların dinlenmemesi:

• Tanık Dinlenmemesi İptal Sebebidir: Danıştay'a göre olayla ilgili tanıkların ifadelerinin alınmasını disiplin hukukunun temel ilkelerinden saymıştır. Soruşturmacı tayin edilerek usulüne uygun tanık ifadesi alınmadan verilen cezalar hukuka aykırı bulunmuştur.
• Soruşturma Adaleti İlkesi: Danıştay 8. Dairesi (E:2019/6546, K:2021/4257 ), soruşturma sürecinde sadece şikayetçinin ifadesinin alınmasını, davacının belirttiği tanıkların dinlenmemesini "soruşturma adaleti"ne aykırı bulmuş ve işlemi iptal etmiştir.
• Lehe ve Aleyhe Delillerin Toplanması: Danıştay 8. Dairesi, soruşturmada kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması gerektiğini vurgulamıştır.

Tanık Dinletme Talebinin Reddi ve Eksik İnceleme

İlgilinin tanık dinletme talebinin reddedilmesi, Danıştay tarafından savunma hakkının kısıtlanması olarak değerlendirilmektedir.

• Soyut Gerekçelerle Ret: Danıştay 12. Dairesi bir kararında, davacının dinlenmesini talep ettiği tanıkların "olayla ilgili görgüleri yoktur" gibi soyut gerekçelerle dinlenmemesini eksik inceleme olarak kabul etmiş ve ceza işleminin iptalini onamıştır.
• Talep Halinde Zorunluluk: Danıştay 2. Dairesi bir kararında, davacının savunmasında isimlerini verdiği mesai arkadaşlarının dinlenmemesini soruşturmanın eksik yapıldığına karine saymış ve işlemi hukuka aykırı bulmuştur.
• Çelişkili İfadeler: Danıştay 2. Dairesi başka bir kararında ise, tanık ifadelerinin birbirini doğrulamadığı durumlarda, sadece aleyhe olan tanığın beyanının esas alınıp lehe olanın değerlendirilmemesini, "şüpheden uzak kesin delil" ilkesine aykırı bularak işlemi iptal etmiştir.

Tanık İfadesi Tutanağı

İçerik

• Tanık kimlik bilgileri
• Olayla ilişkisi
• Sorular ve cevaplar
• Okuma ve imza
• Tarih yer almalıdır.

Örnek tanık ifade tutanağına buradan ulaşabilirsiniz.

Tanık ve Şikayetçi Farkı

Şikayetçi

• Olaydan zarar gördüğünü iddia eden kişidir.
• Taraflı olabilir.
• İfadesi ve sunduğu delilleri dikkatle değerlendirilmelidir.

Tanık

• Olayı gören veya bilen kişidir.
• Tarafsız olması beklenir.
• Bildiğini anlatması beklenir.

Sık Sorulan Sorular

Disiplin soruşturmasında tanık zorunlu mu?

Zorunlu değildir ancak önemli bir delildir.

Tanık ifadesi tek başına yeterli mi?

Genellikle tek başına yeterli değildir, destekleyici delil gerekir.

Lehime tanık bildirebilir miyim?

Evet, savunmada tanık bildirme hakkınız vardır.

Tanık dinlenmezse ne olur?

Savunma hakkı ihlali olabilir ve iptal gerekçesi oluşturur.

Tanık yalan söylerse ne olur?

Yalan tanıklık suç teşkil edebilir.

Profesyonel Hukuki Destek

Disiplin soruşturmasında tanık konularında Büken Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

İletişim: 0507 057 5335