33/a ve 50/d Araştırma Görevlisi Farkları 2026

33/a ve 50/d, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun araştırma görevlisi istihdamını düzenleyen farklı maddeleridir. Bu rehberde iki kadro türü arasındaki 33/a 50/d fark ve ortak özelliklerini inceliyoruz.

İlgili Mevzuat:

• 33/a Statüsü: 2547 sayılı Kanun md. 33/a uyarınca; ilgili anabilim/anasanat dalı başkanının önerisi, bölüm başkanı, dekan/müdürün olumlu görüşü ve rektörün onayı ile atanırlar. Bu statü "hizmetin yürütülmesi" amacını taşır.
• 50/d Statüsü: 2547 sayılı Kanun md. 50/d uyarınca; lisansüstü öğretim yapan öğrenciler arasından atanırlar. Temel amaç, lisansüstü eğitim görenlerin mali yönden desteklenmesidir.
• Güncel Durum (Ek Madde 38): 01.01.2018 tarihinden itibaren araştırma görevlisi kadrolarına atamalar, 33. maddedeki usulle (onay zinciri) ancak 50/d statüsünde yapılmaktadır.

33/a Nedir?

2547 sayılı Kanun'un 33. maddesinin (a) fıkrası, araştırma görevlilerinin süresiz (daimi) kadrolarla istihdamını düzenler.

50/d Nedir?

2547 sayılı Kanun'un 50. maddesinin (d) fıkrası, lisansüstü eğitim yapan öğrencilerin belirli süreli sözleşmelerle araştırma görevlisi olarak çalıştırılmasını düzenler.

33/a 50/d Farkı: Kadro Süreçleri ve Atama Usulü 

Mevzuat ve yargı kararları uyarınca, her iki statüdeki atama süreçleri farklı amaçlara hizmet edecek şekilde düzenlenmiştir:

• 33/a Statüsü: Bu kadrolara atamalar "hizmetin yürütülmesi" amacı taşır. Atama süreci; ilgili anabilim veya anasanat dalı başkanlarının önerisi, bölüm başkanı, dekan, enstitü, yüksekokul veya konservatuvar müdürünün olumlu görüşü üzerine rektörün onayı ile gerçekleşir. Bu kadroya başvurabilmek için sınavın yapıldığı yılın ocak ayının birinci günü itibarıyla otuz beş yaşını doldurmamış olmak şartı aranmaktadır.
• 50/d Statüsü: Bu statüdeki atamalar, lisansüstü öğretim (yüksek lisans, doktora, sanatta yeterlik, tıpta uzmanlık) yapan öğrencilerin "mali yönden desteklenmesi" amacıyla yapılmaktadır.
• Kadro Dönüşümleri ve Güncel Durum: 674 sayılı KHK (Ek Madde 30) ile Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP) kapsamında 33/a statüsünde bulunanların kadroları otomatik olarak 50/d statüsüne dönüştürülmüştür. Ayrıca, 01.01.2018 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Ek Madde 38 uyarınca, araştırma görevlisi kadrolarına atamalar 33. maddedeki onay zinciri usulüyle yapılmakta, ancak hukuki statü olarak 50/d kapsamında gerçekleştirilmektedir. Yargı kararlarında, 50/d statüsünde istihdam edilenlerin doğrudan 33/a kadrolarına naklen atanmasının mümkün olmadığı, bunun için mevzuatta öngörülen atama şartlarının (ilan, sınav vb.) yeniden sağlanması gerektiği vurgulanmaktadır.

Ayrıntılı bilgi için "Araştırma Görevlisi Kadro İlanlarına İtiraz ve İptal Davası" için buradan, "Araştırma Görevlisi Bilim Sınavının İptali Davası" için buradan ilgili makalemizi inceleyebilirsiniz.

33/a 50/d Farkı: Görev Tanımı

• Farklılıklar: Yargı kararlarında istikrarlı bir şekilde vurgulandığı üzere, 33/a statüsündeki görevlendirmeler lisansüstü öğretim yapmak amacıyla değil, doğrudan akademik hizmetin yürütülmesi ve kalıcı istihdam amacıyla yapılmaktadır. 50/d statüsü ise tamamen lisansüstü eğitimle bağlantılı, öğrencilik statüsüyle kaim olan geçici bir görevlendirmedir.
• Ortak Yönler: Her iki statüdeki personel de kanunen "öğretim yardımcıları" olarak tanımlanmaktadır. Görevleri; yükseköğretim kurumlarında yapılan araştırma, inceleme ve deneylerde yardımcı olmak ve yetkili organlarca verilen ilgili diğer görevleri yapmaktır.

33/a 50/d Farkı: Görev Süresinin Uzatılması ve Sonlandırılması 

İki statü arasındaki en belirgin hukuki farklar görev süresi ve kadro güvencesi noktasında ortaya çıkmaktadır:

• 33/a Statüsü: En çok 3 yıl süre ile atanırlar. Süre sonunda görevleri kendiliğinden sona erse de, aynı usulle yeniden atanabilirler. Yargı kararlarına göre, bu durum ilgililer yönünden "objektif olarak geçerli olabilecek haklı bir beklenti" yaratmaktadır. İdarenin görev süresini uzatmama konusundaki takdir yetkisi mutlak olmayıp; kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlıdır. Görevine son verilebilmesi için görevini aksatma, disiplinsizlik, akademik yetersizlik veya hizmete ihtiyaç kalmaması gibi hukuken kabul edilebilir somut bir sebebin ortaya konulması zorunludur.
• 50/d Statüsü: Her defasında en fazla 1 yıl için atanırlar. Görev süreleri, lisansüstü eğitimdeki azami yasal sürelerle kesin olarak sınırlandırılmıştır. Eğitimin başarıyla tamamlanması (mezuniyet) veya azami sürenin dolması (başarısızlık) halinde kadro ile ilişikleri hiçbir ek işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden kesilir. Yargı kararlarında, 50/d kadrolarının amacı dışında uzun sürelerle kullanılmasının engellenmesi gerektiği, azami süreyi dolduranların kadroda tutulmasının "başarısızlığın ödüllendirilmesi" anlamına geleceği ve kaynakların etkin kullanımı ilkesine aykırı olacağı açıkça ifade edilmiştir. Ayrıca, sağlık raporları veya af kanunları (Geçici Madde 67) ile öğrencilik süresinin uzamasının, 50/d kadrosundaki görev süresini otomatik olarak uzatmayacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıntılı bilgi için "Araştırma Görevlisinin Görev Süresinin Uzatılmaması" başlıklı makalemize buradan ulaşabilir, emsal görev süresinin uzatılmaması kararını buradan inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

33/a ve 50/d arasındaki temel fark nedir?

33/a süresiz kadrodur, 50/d ise lisansüstü öğrenci olmak şartıyla belirli süreli sözleşmedir.

50/d'den 33/a'ya geçilebilir mi?

Evet, 33/a kadro ilanına başvurup atama sınavını kazanarak geçilebilir.

50/d sözleşme süresi ne kadardır?

Lisansüstü eğitim süresiyle sınırlıdır; yüksek lisans için genellikle 2-3 yıl, doktora için 4-6 yıl.

33/a atanmak için ne gerekir?

Kadro ilanına başvuru ve atama sınavında başarılı olmak gerekir.

50/d feshedilirse dava açılabilir mi?

Hukuka aykırı fesih halinde evet, 60 gün içinde iptal davası açılabilir.

Profesyonel Hukuki Destek

Araştırma görevlisi kadro sorunlarında Büken Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

İletişim: 0507 057 5335