Öğrenci Affı 2026: Kimleri Kapsıyor, Şartları Neler?

Öğrenci affı 2026 düzenlemesini içeren kanun teklifi TBMM’de komisyonda kabul edildi; ancak henüz kanunlaşmadı. Teklif, belirli istisnalar dışında üniversiteyle ilişiği kesilenler ile kayıt hakkı kazanıp kayıt yaptıramayanlara yeniden öğrenime başlama imkânı öngörüyor. Başvurular ise ancak düzenleme yürürlüğe girdikten sonra yapılabilecek.

Öğrenci affı 2026 çıktı mı?

Hayır. Öğrenci affı henüz yürürlükte değildir. Kamuoyunda öğrenci affı olarak anılan düzenleme, 2/3755 esas numaralı Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi içinde yer almaktadır.

TBMM’nin resmî teklif bilgi sayfasına göre teklif 2 Temmuz 2026 tarihinde Başkanlığa sunulmuştur. Esas komisyon olan Millî Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu, teklifi 15 Temmuz 2026 tarihinde değişikliklerle kabul etmiştir.

Bununla birlikte komisyon kabulü, kanunun yürürlüğe girdiği anlamına gelmez. Teklifin Genel Kurulda kabul edilmesi ve Resmî Gazete’de yayımlanması gerekir. Bu aşamalar tamamlanmadan başvuru süresi başlamaz ve üniversitelerden teklif hükümlerine göre kayıt açmaları istenemez.

Bu nedenle güncel durum şu şekilde ifade edilmelidir:

• Öğrenci affı TBMM’ye sunulmuştur.
• Teklif esas komisyonda kabul edilmiştir.
• Genel Kurul aşaması tamamlanmamıştır.
• Resmî Gazete’de yayımlanmış bir kanun henüz yoktur.
• Kesin başvuru başlangıç ve bitiş tarihleri belirlenmemiştir.

Öğrenci affı 2026 kimleri kapsıyor?

TBMM’ye sunulan teklif metni, yükseköğretim kurumlarıyla ilişiği kesilen geniş bir öğrenci grubuna yeniden öğrenime başlama imkânı tanımaktadır. Düzenleme yalnız lisans öğrencileriyle sınırlı değildir.

Başkanlığa sunulan teklif ve gerekçesindeki geçici 85. maddeye göre şu öğrenim düzeyleri kapsamda bulunmaktadır:

• Hazırlık sınıfı,
• İntibak eğitimi,
• Önlisans,
• Lisans tamamlama,
• Lisans,
• Yüksek lisans,
• Doktora ve diğer lisansüstü öğrenimler.

Kendi isteğiyle kaydını sildirenler de teklifin kapsamına alınmıştır. Ayrıca bir yükseköğretim programını kazanarak kayıt hakkı elde ettiği hâlde kayıt yaptıramayanların da düzenlemeden yararlanması öngörülmektedir.

Teklif, istisnalar dışında “her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilenler” ifadesini kullanmaktadır. Bu ifade; azami öğrenim süresi, başarısızlık, kayıt yenilememe veya öğrencinin kendi isteğiyle ayrılması gibi farklı ilişik kesme sebeplerinin kapsamda değerlendirilebilmesine imkân vermektedir. Ancak kişinin gerçek durumu, üniversitenin ilişik kesme kararındaki gerekçe ve nihai kanun metni üzerinden ayrıca incelenmelidir.

Kimler öğrenci affından yararlanamayacak?

Teklif geniş bir dönüş hakkı öngörse de bazı kişileri açıkça kapsam dışında bırakmaktadır. İlk teklif metnine göre aşağıdaki suçlardan mahkûm olanlar düzenlemeden yararlanamayacaktır:

• Terör suçu,
• Kasten öldürme,
• İşkence,
• Eziyet,
• Cinsel saldırı,
• Çocukların cinsel istismarı,
• Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti.

Sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler ile kayıt sırasında sahte belge verenler de kapsam dışında bırakılmıştır. Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun 71. maddesinde düzenlenen suçlar ile terör örgütleri veya Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapılarla üyelik, mensubiyet, iltisak veya irtibat nedeniyle ilişiği kesilenler için de istisna öngörülmüştür.

Teklifte suç istisnaları bakımından “mahkûm olanlar” ifadesi kullanılmaktadır. Kesinleşme şartının ve adli kaydın nasıl değerlendirileceği, nihai metin ile YÖK uygulama esasları yayımlandığında ayrıca incelenmelidir.

Askerî ve kolluk yükseköğretim kurumları kapsamda mı?

İlk teklif metninde bulunmayan önemli bir istisna komisyon aşamasında eklenmiştir. TBMM’nin komisyon kabulüne ilişkin resmî açıklamasına göre şu kurumlar ve öğrenci grupları öğrenci affının dışında bırakılmıştır:

• Polis Akademisi ve bağlı eğitim-öğretim kurumları,
• Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ve bağlı kurumları,
• Millî Savunma Üniversitesine bağlı harp okulları,
• Astsubay meslek yüksekokulları ve enstitüler,
• Millî Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına başka üniversitelerde öğrenim görenler.

Komisyon açıklamasına göre bu istisna, öğrencinin kendi isteğiyle ayrıldığı hâlleri de kapsamaktadır. Komisyon raporundaki bütünleşik metin yayımlandığında istisnanın kelime kelime kapsamı yeniden kontrol edilmelidir.

Daha önce öğrenci affından yararlananlar tekrar başvurabilir mi?

Teklif, daha önce aynı kapsamda tanınan haklardan yararlanmamış olma şartı getirmektedir. Bununla birlikte farklı öğrenim düzeyleri bakımından özel bir ayrım yapılmıştır.

Daha önce önlisans, lisans, yüksek lisans veya doktora düzeylerinden birinde öğrenci affından yararlanılmış olması, başka bir öğrenim düzeyinde yeni haktan yararlanmaya engel olmayacaktır. Örneğin daha önce önlisans programı için aftan yararlanan bir kişinin, daha sonra ilişiğinin kesildiği yüksek lisans programı bakımından başvuru yapabilmesi teklif metnine göre mümkün görünmektedir.

Buna karşılık önceki affın aynı öğrenim düzeyinde kullanılmış olması kapsam tartışmasına neden olabilir. Üniversiteler başvuruyu incelerken önceki öğrenci affının hangi program ve öğrenim düzeyinde kullanıldığını araştırabilecektir. Önceki kayıt ve af belgelerinin başvuru öncesinde temin edilmesi bu nedenle önem taşır.

Öğrenci affı başvuru süresi ne zaman başlayacak?

Başvuru süresi teklifin kanunlaşarak yürürlüğe girdiği tarihten itibaren başlayacaktır. İlk teklif metni, yürürlük tarihinden itibaren dört ay içinde başvuru yapılmasını şart koşmaktadır.

Başvuru, öğrencinin ilişiğinin kesildiği veya kayıt hakkını kazandığı yükseköğretim kurumuna yapılacaktır. Başvurusu kabul edilenlerin 2026-2027 eğitim-öğretim yılında öğrenime başlamaları öngörülmektedir.

Ancak bugün itibarıyla dört aylık süre başlamamıştır. Son başvuru tarihi de henüz hesaplanamaz. Resmî Gazete’de yayımlanacak nihai metindeki yürürlük hükmü esas alınmadan takvim açıklanması yanıltıcı olur.

Başvuru süreci başladığında en az şu belgelerin kontrol edilmesi beklenebilir:

• İlişik kesme kararına veya kayıt durumuna ilişkin üniversite belgesi,
• Transkript ve öğrenim durumunu gösteren belgeler,
• Önceki öğrenci affı başvuru ve kayıt bilgileri,
• Adli sicil ve gerekli görülecek diğer belgeler,
• Askerlik durumuna ilişkin belge,
• Üniversitenin yayımlayacağı başvuru formu.

Kesin belge listesi kanun yürürlüğe girdikten sonra YÖK ve ilgili üniversiteler tarafından belirlenecektir. Eski öğrenci affı dönemlerindeki belge listeleri, 2026 başvurusunun kesin listesi gibi kullanılmamalıdır.

Askerde bulunanların başvuru süresi nasıl uygulanacak?

Teklifin yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini yapanlar için özel bir süre öngörülmektedir. Bu kişiler, terhis tarihinden itibaren iki ay içinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurursa öğrenci affından yararlanabilecektir.

Yeniden öğrenci statüsü kazananların askerlik ertelemesi ise öğrenci affı nedeniyle sınırsız ve otomatik olarak yapılmayacaktır. Erteleme işlemleri 7179 sayılı Askeralma Kanunu’nun mevcut yaş, süre ve öğrenim durumu şartlarına göre yürütülecektir.

Öğrenci affında 1 Temmuz 2022 ve eğitimin yarısı şartı var mı?

Başkanlığa sunulan 2/3755 sayılı teklif metnindeki geçici 85. maddede, ilişiğin mutlaka 1 Temmuz 2022’den sonra kesilmiş olması gerektiğine ilişkin açık bir tarih şartı bulunmamaktadır. Önlisans ve lisans öğrencilerinin eğitim süresinin yarısını tamamlamış olmasına ilişkin bir şart da sunulan metinde yer almamaktadır.

Bu iki iddia, teklif TBMM’ye sunulmadan önce kamuoyuna yansıyan ön hazırlık haberlerinde yer almıştır. Buna karşılık resmî teklif metni daha geniş bir ifade kullanmaktadır. TBMM’nin komisyon kabulüne ilişkin açıklamasında da 1 Temmuz 2022 veya eğitimin yarısını tamamlama şartı sayılmamıştır.

Bununla birlikte komisyonca kabul edilen bütünleşik metin ve komisyon raporu henüz teklif bilgi sayfasında yayımlanmamıştır. Bu nedenle en doğru güncel değerlendirme şudur:

Başkanlığa sunulan teklif metninde 1 Temmuz 2022 tarih kesiti veya eğitimin yarısını tamamlama şartı bulunmamaktadır. Komisyon raporu ve Genel Kurulda kabul edilecek nihai metin ayrıca takip edilmelidir.

Teklif, haber başlıkları veya sosyal medya özetleri yerine resmî yasama belgeleri üzerinden değerlendirilmelidir.

Öğrenci affı yüksek lisans ve doktora öğrencilerini kapsıyor mu?

Evet. İlk teklif metni lisansüstü öğrenimi açıkça kapsamaktadır. Bu nedenle yüksek lisans ve doktora programlarıyla ilişiği kesilenler, diğer şartları taşımaları hâlinde düzenlemeden yararlanabilecektir.

Ancak kayıt hakkının yeniden kazanılması; tez, yeterlik, danışmanlık, bilimsel hazırlık, azami süre ve program yeterliliklerinin otomatik olarak tamamlanmış sayılması anlamına gelmez. Kişinin daha önce başardığı dersler, programın güncel yapısı, danışmanlık durumu ve intibak işlemleri üniversite tarafından değerlendirilecektir.

Lisansüstü programın kapanmış veya değiştirilmiş olması da ayrıca çözülmesi gereken bir uygulama sorunu doğurabilir. Bu durumda eşdeğer program, ders saydırma ve öğrencinin hangi aşamadan devam edeceği konusunda YÖK ve üniversite kararları önem kazanacaktır.

Öğrenci affı kapsamında yatay geçiş yapılabilir mi?

Teklif, öğrenci affından yararlanarak eski üniversitesine kayıt yaptıranlara belirli şartlarla yatay geçiş talebinde bulunma imkânı tanımaktadır. Bunun için öğrencinin üniversiteye giriş yılındaki ÖSYS/YKS puanı ile geçmek istediği programın aynı türden taban puanı karşılaştırılacaktır.

Farklı bir diploma programından yatay geçişle kabul edilecek öğrenci sayısı;

• İlgili programdaki öğrenci sayısı,
• Üniversitenin fiziki imkânları,
• Programın hâlen eğitim verip vermediği,
• Üniversite senatosunun belirleyeceği esaslar

gözetilerek belirlenecektir. Bu nedenle düzenleme, talep edilen programa koşulsuz geçiş hakkı vermemektedir.

Aftan yararlanarak öğrenci statüsü kazananların, eşdeğer program bulunması şartıyla Anadolu, Ankara, Atatürk ve İstanbul üniversitelerindeki açıköğretim önlisans veya lisans programlarına geçiş talebinde bulunması da öngörülmektedir.

Yatay geçiş ve açıköğretim hükümlerinin nasıl uygulanacağı, kanun sonrasında çıkarılacak YÖK esaslarıyla netleşecektir.

Öğrenci affı hangi hakları otomatik olarak geri getirmez?

Öğrenci affı, üniversiteye geri dönme imkânı sağlar; ancak öğrencinin bütün akademik ve mali geçmişini ortadan kaldırmaz. Teklif metninde aşağıdaki sonuçların otomatik olarak doğacağına ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır:

• Başarısız derslerin silinmesi,
• Öğrenim süresinin tamamen sıfırlanması,
• Doğrudan mezuniyet hakkı,
• Geçmiş burs veya yurt hakkının geriye dönük verilmesi,
• Öğrenim ücreti veya harç borçlarının silinmesi,
• İstenilen programa koşulsuz yatay geçiş,
• Önceki disiplin işlemlerinin bütün sonuçlarıyla ortadan kalkması.

Üniversiteye dönüş sonrasında ders intibakı, muafiyet, eksik dersler, program yeterlilikleri ve mali yükümlülükler ayrıca değerlendirilecektir. Vakıf üniversitelerindeki öğrenim ücretleri bakımından da teklif otomatik bir ücret muafiyeti öngörmemektedir. Vakıf üniversitelerindeki ücret uyuşmazlıkları hakkında daha önce kaleme aldığımız Vakıf Üniversitesinin Öğrenciden Ek Ücret İstemesi başlıklı yazımızda bu konu ayrıca ele alınmaktadır.

Azami öğrenim süresi ve intörnlük için hangi haklar getiriliyor?

2/3755 sayılı teklif, öğrenci affından bağımsız olarak azami öğrenim süresi ve uygulamalı eğitim hakkında kalıcı bir değişiklik de içermektedir.

Azami öğrenim süresi sonunda mezuniyet aşamasında bulunan son sınıf öğrencilerine, başarısız oldukları veya alamadıkları teorik ve uygulamalı dersler için iki ek sınav veya tekrar hakkı verilmesi öngörülmektedir.

Teorik ve uygulamalı derslerini tamamlamış; ancak uygulamalı eğitime veya intörnlüğe başlamamış, bu eğitimi tamamlamamış ya da başarısız olmuş öğrencilere uygulamalı veya intörnlük eğitimini tamamlama imkânı tanınacaktır.

Buna karşılık azami öğrenim süresini ara sınıfta dolduran öğrencilere genel bir ek sınav hakkı verilmemektedir. Düzenlemenin asıl koruma alanı, mezuniyet ve uygulamalı eğitim aşamasına gelmiş öğrencilerdir.

Öğrenci affı başvurusu reddedilirse ne yapılabilir?

Kanun yürürlüğe girdikten sonra yapılan bir başvurunun reddedilmesi hâlinde öncelikle üniversitenin ret gerekçesi ve başvuru dosyasındaki belgeler incelenmelidir. Ret işlemi;

• Kişinin kapsam dışında olduğu,
• Daha önce öğrenci affından yararlandığı,
• Başvurunun süresinde yapılmadığı,
• Program veya öğrenim düzeyinin kapsamda bulunmadığı,
• Suç veya sahte belge istisnasının gerçekleştiği,
• Askerî veya kolluk yükseköğretim kurumu istisnasının bulunduğu

gerekçelerinden birine dayanabilir.

Ret kararının dayandığı sebep ile öğrencinin kayıt ve ilişik kesme belgeleri arasında uyumsuzluk bulunması hâlinde işlem hukuki denetime konu olabilir. Üniversitenin karar tarihi, tebliğ tarihi, kararın kesin ve icrai niteliği ile dava açma süresi ayrıca kontrol edilmelidir.

Üniversite öğrencileriyle ilgili disiplin ve ilişik kesme işlemleri hakkında Üniversite Öğrencilerinin Disiplin Cezaları başlıklı yazımızda; akademik ve yükseköğretim işlemlerine karşı hukuki yollar hakkında ise Akademik Dava Avukatı sayfamızda ayrıntılı bilgi bulunmaktadır.

Teklifte öğrenci affı dışında hangi düzenlemeler var?

2/3755 sayılı teklif yalnızca öğrenci affından oluşmamaktadır. Teklifte ayrıca şu konular düzenlenmektedir:

• Üniversitelerde azami süre, ek sınav ve intörnlük,
• Akademik çalışmaların başkasına yazdırılması ve aracılık,
• Akademik derece ve unvanların geri alınması,
• Öğretim elemanı disiplin soruşturmasında ifade ve savunma hakkı,
• Öğretim elemanları hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması,
• Vakıf yükseköğretim kurumlarına uygulanacak yaptırımlar,
• Faaliyet izni kaldırılan vakıf üniversitelerindeki öğrencilerin devri,
• Teknoloji transfer ofisleri ve buluş gelirleri,
• Devlet üniversitelerinin yurt dışında yerleşke ve program açması,
• Üniversite hastaneleri ile bazı üniversitelerin teşkilat ve kadro değişiklikleri.

Bu hükümler öğrenci affından farklı kişi ve kurumları ilgilendirmektedir. Özellikle akademik çalışma yazdırma, güvenlik soruşturması ve vakıf üniversitelerine yaptırımlar, öğrenci affından bağımsız önemli hukuki sonuçlar doğurabilecek niteliktedir.

Sık Sorulan Sorular

Öğrenci affı 2026 kanunlaştı mı?

Hayır. Teklif esas komisyonda kabul edilmiştir; Genel Kurul kabulü ve Resmî Gazete yayımı henüz gerçekleşmemiştir. Bu nedenle bugün itibarıyla öğrenci affına dayanılarak kesin kayıt başvurusu yapılamaz.

Kendi isteğiyle kaydını sildirenler aftan yararlanabilir mi?

İlk teklif metni, kendi isteğiyle ilişiğini kestirenleri açıkça kapsamaktadır. Ancak kişinin diğer şartları taşıması ve istisnalardan birine girmemesi gerekir.

Yüksek lisans ve doktora öğrencileri öğrenci affına dahil mi?

Evet. Teklif lisansüstü öğrenimi açıkça saymaktadır. Yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin tez, yeterlik, azami süre ve intibak durumları ise üniversite tarafından ayrıca değerlendirilecektir.

Daha önce aftan yararlananlar yeniden yararlanabilir mi?

Daha önce farklı bir öğrenim düzeyinde aftan yararlanılmış olması, başka bir düzeyde başvuruya engel değildir. Aynı öğrenim düzeyindeki önceki af kullanımı ise kapsam tartışmasına neden olabilir.

Öğrenci affı için dört aylık süre başladı mı?

Hayır. Dört aylık süre ancak teklif kanunlaşarak yürürlüğe girdikten sonra başlayacaktır. Resmî Gazete yayımı gerçekleşmeden kesin son başvuru tarihi açıklanamaz.

Öğrenci affı askerliği otomatik olarak erteler mi?

Hayır. Yeniden öğrenci olanların askerlik ertelemesi 7179 sayılı Kanun’daki mevcut yaş ve süre şartlarına göre yapılacaktır. Kanunun yürürlüğe girdiği sırada askerde olanlar için terhisten itibaren iki aylık özel başvuru süresi öngörülmektedir.

Polis Akademisi ve Millî Savunma Üniversitesi öğrencileri kapsamda mı?

Komisyonda kabul edilen önergeye göre Polis Akademisi, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi, Millî Savunma Üniversitesi ve ilgili kurumlar nam ve hesabına okuyan öğrenciler kapsam dışında bırakılmıştır.

Öğrenci affı başvurusu için hangi belgeler gerekecek?

Kesin belge listesi henüz yayımlanmamıştır. İlişik kesme ve öğrenim belgeleri, transkript, adli sicil, askerlik durumu ve üniversitenin başvuru formunun istenmesi mümkündür. YÖK ve üniversitelerin 2026 uygulama duyuruları esas alınmalıdır.

Sonuç ve Hukuki Destek

Öğrenci affı 2026 düzenlemesi, üniversiteyle ilişiği kesilen veya kayıt hakkını kullanamayan geniş bir gruba yeniden öğrenime başlama imkânı öngörmektedir. Ancak teklif henüz kanunlaşmamıştır. Kapsam, istisnalar, önceki aftan yararlanma, dört aylık süre, askerlik, intibak ve yatay geçiş konularında nihai metin ile YÖK uygulama esasları belirleyici olacaktır.

Öğrenci affı başvurusunun kapsam dışında bırakılma, önceki aftan yararlanma, intibak, program kapanması veya başvurunun reddi nedeniyle uyuşmazlığa dönüşmesi hâlinde işlem ve belgelerin birlikte değerlendirilmesi gerekir. Ayrıntılı bilgi için Akademik Dava Avukatı sayfamızı inceleyebilir, iletişim sayfasından ön görüşme talep edebilirsiniz.

Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. İçerikte yer alan bilgiler, yayın tarihindeki mevzuat ve uygulama esas alınarak hazırlanmış olup zaman içinde değişiklik gösterebilir. Her dosya kendi koşulları çerçevesinde değerlendirilmelidir.