Akademik Kadro Bilim Sınavına İtiraz Nasıl Yapılır? 2026

Bilim sınavı itirazı, öğretim üyesi veya öğretim görevlisi kadro atama sürecinde yapılan sınav sonuçlarına karşı başvurulan hukuki yoldur. Bu rehberde bilim sınavına itiraz sürecini inceliyoruz.

Bilim Sınavı Nedir?

Bilim sınavı, akademik kadrolara atanmak isteyen adayların bilimsel yeterliliklerinin ölçüldüğü, genellikle yazılı ve/veya sözlü olarak yapılan değerlendirmedir.

Bilim Sınavına İtiraz Sebepleri

1. Usul Hataları

• Sınav duyurusunun usulsüz biçimde yapılması.
• Jüri oluşumunda hata yapılması.
• Süre ihlalleri.
• Sınav ortamının uygun olmaması.

2. Jüri Sorunları

• Tarafsızlık ilkesinin ihlal edilmesi.
• Teşekkül ettirilen jürinin alan ile uyumsuz olması.
• Jüri üyelerinin tarafsız değerlendirme yapmaması.

3. Değerlendirme Hataları

• Keyfi puanlamalar yapılması.
• Tutarsız değerlendirmeler yapılması.
• Gerekçesiz düşük puan verilmesi.
• Objektif kriterlerin eksik olması.
• Sınav yönteminin objektiflik ilkesini zedeleyici nitelikte olması.

4. Eşitlik İhlali

• Adaylar arası ayrımcılık yapılması veya ayrımcılık yapıldığına dair güçlü emarelerin bulunması (özellikle atanan adayın arkabalık-yakınlık ilişkisinin bulunması halleri).

İtiraz Süreci

1. Kurum İçi İtiraz

Bilim sınavına itiraz için ilk aşama olarak kuruma başvuru yapılabilir. Adayın kendisine verilen puana itiraz etmesi ve bu itiraza verilen cevaba ilişkin iptal davası açması mümkün olmakla birlikte, itiraz zorunlu bir başvuru yolu değildir. Dolayısıyla bilim sınavına itiraz etmek isteyen adayın aşağıda ayrıntılarıyla anlatacağımız 60 günlük dava açma süresini durdurmaz. Dolayısıyla itiraz edilirken ve itiraz sonucu beklenirken süreye dikkat etmek gerekir.

2. İdari Dava

Yazılı bilim sınavlarının ve jüri değerlendirmelerinin yargısal denetime tabi olduğu ve hukuka aykırılık tespitinde iptal edilmesi mümkündür. Dolayısıyla bilim sınavına itiraz değil, bilim sınavı iptal davası en nihai yoldur. İtirazın reddedilmesi veya doğrudan işlem tesisi üzerine idare mahkemelerinde iptal davası açılabilmektedir. 

• Süre: Bilim sınavına itiraz davası için 60 gündür. Süre, sınav sonuçlarının ilanından veya itirazın reddine ilişkin kararın ilgiliye tebliğinden itibaren başlar.
• Bilim sınavını yapan Üniversitenin bulunduğu yer idare mahkemesinde dava açılmalıdır.

Ayrıntılı bilgi için;

"Araştırma Görevlisi Bilim Sınavının İptali Davası" başlıklı makalemizi buradan,

"Öğretim Görevlisi Kadrosunda Bilim Sınavı İptal Davası" başlıklı makalemizi buradan,

"Akademik Kadro Bilim Sınavının İptali Emsal Karar" başlıklı makalemizi buradan, ulaşabilirsiniz.

Bilim Sınavına İtiraz ve Davada Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

Yargı kararlarına göre, bilim sınavlarına ilişkin itiraz ve dava süreçlerinde mahkemelerin iptal gerekçesi yaptığı ve tarafların dikkat etmesi gereken temel hususlar şunlardır:

• Tutanak ve Kayıt Zorunluluğu (Nesnellik): Sözlü sınavlarda, adaylara sorulan soruların ve verilen cevapların tutanağa bağlanması zorunludur. Sınavın yargısal denetime olanak tanıyacak şekilde kayıt altına alınması şarttır.
• Somut Gerekçe Eksikliği: Jüri tarafından verilen "başarısız" kararının somut verilere dayanması gerekir.
• Jüri Üyelerinin Tarafsızlığı ve Yetkinliği:
• • Husumet: Jüri üyeleri ile aday arasında sınav öncesine dayanan bir husumet veya soruşturma geçmişi varsa, bu durum bilim sınavına itiraz açısından önemlidir. Zira husumet sınavın nesnelliğini zedeler.
  • Uzmanlık: Jüri üyeleri, adayın başvurduğu alanla ilgili uzman öğretim üyelerinden seçilmelidir. Alan dışı (örneğin mimarlık kadrosu için ilahiyatçı üye) jüri görevlendirmesi işlemi sakatlar.
  • Teşekkül: Jürinin mevzuatta belirtilen sayı ve usulde oluşturulması zorunludur.
• Soruların Alanla Uyumu: Sorulan soruların ve yapılan değerlendirmenin, ilan edilen kadronun akademik literatürü ve ölçme-değerlendirme kriterlerine uygun olması gerekir. Bilirkişi incelemesiyle soruların alanla ilgisiz olduğu tespit edilirse sınav iptal edilebilir.
• Dava Açma Ehliyeti (Menfaat): Davacının dava konusu işlemle güncel bir menfaat ilişkisinin bulunması gerekir.

Yürütmenin Durdurulması

Önemi

Dava sürerken atama işleminin durdurulması ve kadronun korunması bakımından yürütmenin durdurulması talebinde bulunmak önemlidir. Telafisi güç zarar ve açık hukuka aykırılık şartlarının bir arada gerçekleşmesi halinde İdare Mahkemesi atama işleminin yürütmesinin durdurulmasına karar verebilir. Ayrıntılı bilgi ve emsal bilim sınavı yürütmenin durdurulması kararı için buradan "Öğretim Görevlisi Ataması Yürütmenin Durdurulması" başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

Kazanılan Dava Sonrası

Olası Sonuçlar

• Sınavın iptali → Yeniden sınav yapılmasına karar verilir.
• Değerlendirmenin iptali → Bilirkişi marifetiyle adayların puanlaması yeniden yapılarak kimin atanmaya uygun olduğuna mahkeme kararı ile hükmedilir.

İdarenin Yükümlülükleri

• İdare mahkeme kararını 30 gün içinde uygulamak zorundadır.
• Karara göre yeniden sınav yapmak veya davayı kazanan adayın atanma işlemlerini yapmak zorundadır. eni sınav düzenleme

Sık Sorulan Sorular

Bilim sınavına nasıl itiraz edilir?

Önce kuruma yazılı itiraz, sonra gerekirse idari dava açılır.

İtiraz süresi kaç gün?

Bilim sınavına itiraz davası için 60 gündür.

Sözlü sınava itiraz mümkün mü?

Evet, özellikle gerekçesiz düşük puanlara itiraz edilebilir.

Jüri üyesine itiraz edilebilir mi?

Evet, tarafsızlık veya alan uyumsuzluğu gerekçesiyle.

Dava kazanılırsa yeni sınav mı yapılır?

Sınav iptal edilirse yenisi yapılır, sınavın iptali değil notlandırmanın yeniden yapılması durumunda ise yüksek ortalamaya sahip adayın atanması sağlanır.

Profesyonel Hukuki Destek

Bilim sınavı itirazlarında Büken Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

İletişim: 0507 057 5335