TÜBİTAK BİDEB Burs İadesi Davaları 2026

TÜBİTAK BİDEB burs iadesi, burs şartlarının ihlali halinde ödenen bursun geri istenmesidir. Bu rehberde iade talep davalarını ve itiraz yollarını inceliyoruz. Makalemizde TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından verilen bursların geri istenmesi, bu işlemlere karşı açılan davalar ayrıntılı biçimde değerlendirilmiştir.

TÜBİTAK BİDEB Nedir?

BİDEB (Bilim İnsanı Destekleme Daire Başkanlığı), TÜBİTAK'ın lisansüstü öğrencilere ve araştırmacılara burs sağlayan birimidir. TÜBİTAK BİDEB kapsamında lisans ve lisans üstü öğrencilerin ve araştırmaların desteklenmesi amacıyla birçok türde burs programı mevcuttur. TÜBİTAK BİDEB kapsamında verilen bursları buradan inceleyebilirsiniz

TÜBİTAK BİDEB Burs İadesi

TÜBİTAK BİDEB (Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı) tarafından verilen burslar, idare hukuku kapsamında kamu kaynaklarından sağlanan birer mali destek niteliğindedir. Bu bursların geri istenmesi, yani TÜBİTAK BİDEB burs iadesi işlemi, idarenin kamu gücüne dayanarak tesis ettiği tek yanlı bir idari işlemdir.

TÜBİTAK BİDEB Burs İadesi Sebepleri

Yaygın TÜBİTAK BİDEB burs iadesi sebepleri; eğitimin tamamlanamaması, mecburi hizmet yerine getirilmemesi, yurt dışına çıkış, istifa, burs şartlarının ihlali olarak sıralanabilir. Bu gibi durumlarda bursiyerin taahhütnameye aykırı davranması, başarısızlık veya programı bırakma gibi nedenlerle bursun kesilmesi ve ödenen tutarların geri istenmesi durumunda, bu işlem "kamu zararının tahsili" veya "yersiz ödemelerin geri alınması" prosedürlerine tabi tutulmaktadır.

TÜBİTAK BİDEB Burs İadesi İptal Davası

TÜBİTAK BİDEB burs iadesi talebinde bulunulması yani idarenin sağladığı destekleri geri almak istemesi durumunda, ilgilinin (bursiyerin) söz konusu işlemin iptalini yargı makamlarından talep etme hakkı mevcuttur. Bu tür uyuşmazlıklar idari yargının görev alanına girmektedir. Bursiyer, kendisine tebliğ edilen iade/borç çıkarma işlemine karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesinde iptal davası açmalıdır. Davalı TÜBİTAK'tır. TÜBİTAK BİDEB burs iadesi iptal davasında yetkili mahkeme Ankara İdare Mahkemeleridir. İptal davaları hakkında ayrıntılı bilgiyi buradan inceleyebilirsiniz.

TÜBİTAK BİDEB burs iadesi iptal davasında, sebep unsuru büyük önem taşır. Bursiyerin gerçekten "taahhütnameye aykırı davranması, başarısızlık veya programı bırakma" gibi sebeplerin var olup olmadığı değerlendirilir. Bu kapsamda bursiyerin içinde bulunduğu mücbir sebep halleri de değerlendirilmelidir.

Mücbir Sebep Kabul Edilen Durumlar

• Ağır hastalık
• Kaza
• Ailevi zorunluluk
• Doğal afet
• Savaş/pandemi

Belgeleme

• Sağlık raporları
• Resmi belgeler
• Tanık ifadeleri
• Durum açıklaması

Ayrıca idarenin burs iadesi talep edebilmesi için işlemin hukuki dayanağının ve gerekçesinin açık olması gerekmektedir. Ayrıca idare, bursun iadesini isterken "ölçülülük ilkesi"ne riayet etmelidir. Bu hususlar da TÜBİTAK BİDEB burs iadesi iptal davasında İdare Mahkemeleri tarafından değerlendirmeye tabi tutulur.

TÜBİTAK BİDEB Burs İadesi İptal Davasının Kabul Edilmesi Halinde;

TÜBİTAK BİDEB burs iadesi iptal davasının kabul edilmesi halinde, bu işlem hiç tesis edilmemiş gibi geçmişe yürür (makable şamil) sonuç doğar. Eğer bursiyerden tahsilat yapılmışsa, iptal edilen işleme dayanılarak tahsil edilen miktarlar iade edilmelidir.

TÜBİTAK BİDEB Burs Bedelinin Tahsili/İstirdadı (Adli Yargı)

Bursiyer ile TÜBİTAK arasında imzalanan "Yüklenme Senedi ve Müşterek Borçlu ve Müteselsil Kefalet Senedi", taraflar arasında özel hukuk hükümlerine tabi bir sözleşme ilişkisi kurmaktadır. Uyuşmazlık Mahkemesi, Hukuk Bölümü, E. 2019/379, K. 2019/570, T. 30.09.2019 sayılı kararına göre yüklenme ve kefalet senedine dayalı olarak bursun faiziyle geri istenmesine ilişkin davaların çözümünde Adli Yargının görevli olduğuna hükmetmiştir. Yargıtay tarafından da, TÜBİTAK BİDEB Burs Bedelinin Tahsili davaları sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanmakta olduğu ve bu davaların Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Sık Sorulan Sorular

BİDEB bursu iade edilir mi?

Şartlar ihlal edilirse evet.

Faiz de ödenmeli mi?

Genel olarak TÜBİTAK BİDEB Burs Bedelinin Tahsili davalarında faiz talebinde de bulunmaktadır.

Mücbir sebep halleri kabul edilir mi?

Belgeli durumlarda kabul edilebilir.

Dava açılabilir mi?

Evet, iade talebine karşı idari dava açılabilir.

Taksit yapılabilir mi?

TÜBİTAK ile anlaşma halinde mümkün olabilir.

Akademik Davalar İle İlgili Çalışmalarımız

Büken Hukuk & Danışmanlık Bürosu , akademik dava avukatı  olarak, idare hukukunun tüm alanlarında ve ancak özellikli olarak Yükseköğretim Hukuku kapsamındaki doçentlik, atama, disiplin, etik, unvan ve kadro davaları dahil tüm alt dallarında faaliyet göstermektedir. Akademik davalar ile ilgili diğer makalelerimize buradan ulaşabilirsiniz. Akademik uyuşmazlıklar ile ilgili emsal kararları ise buradaki link üzerinden inceleyebilirsiniz. veya büromuzdan randevu almak için 05070575335 nolu telefon numarasından ulaşabilirsiniz. Makalelerimiz her geçen gün güncellendiğinden sitemiz içinde arama yapmanız halinde doçentlik davaları ile ilgili en güncel bilgilere ulaşabilirsiniz.