Öğretim görevlisi sözleşme yenilenmemesine nasıl itiraz edilir? İptal davası süreci, vakıf üniversitesi, performans gerekçeler ve yürütmenin durdurulması rehberi.

Öğretim Görevlisi Sözleşme Yenilememesine İtiraz 2026

4 dakika okuma

Öğretim görevlisi sözleşme yenilenmemesi, belirli süreli sözleşmeyle çalışan öğretim görevlilerinin sözleşmelerinin uzatılmamasıdır. Bu rehberde sözleşme yenilenmemesine karşı itiraz yollarını inceliyoruz.

Öğretim görevlisinin sözleşme yenilenmemesi, üniversitelerde (devlet veya vakıf) belirli süreli iş veya hizmet sözleşmesi ile görev yapan akademik personelin, sözleşme süresinin sona ermesi üzerine idare tarafından görev süresinin uzatılmaması ve ilişiğinin kesilmesine ilişkin tesis edilen bir idari işlemdir.

Önemli Not: Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve 9. Hukuk Dairesi kararlarına göre, vakıf üniversitelerinde çalışan öğretim elemanlarının sözleşmeleri "idari sözleşme" niteliğindedir ve bu sözleşmelerin yenilenmemesi işlemi idari yargı denetimine tabidir. İşlem genellikle, sürenin bitiminde kendiliğinden sona erme veya idarenin yenilememe iradesini bildirmesi şeklinde gerçekleşir.

Öğretim Görevlisi Sözleşme Sistemi

Öğretim görevlileri, 2547 sayılı Kanun'un 31. maddesi kapsamında çoğunlukla belirli süreli sözleşmelerle istihdam edilir.

Sözleşme Türleri

| Tür | Süre | Yenileme |

| 1 yıllık | 12 ay | Yıllık değerlendirme |

| 2 yıllık | 24 ay | 2 yılda bir değerlendirme |

| Dönemlik | Dönem sonu | Dönem başı yenileme |

Yasal Dayanak

Sözleşme Yenilenmeme Sebepleri

Yasal Sebepler

  • Öğrenci Sayısı ve Kontenjan Azalması: İlgili programda öğrenci kontenjanının dolmaması, öğrenci sayısının azalması veya bölüme hiç öğrenci alınmaması nedeniyle ders yükünün oluşmaması.
  • Ders Yükü Yetersizliği: Öğretim üyesine verilebilecek haftalık asgari ders saatinin (örneğin 10 saat) bulunmaması.
  • Akademik Yetersizlik (Somut Tespit Halinde): Akademik performansın objektif kriterlerle (yayın, proje vb.) yetersiz olduğunun somut belgelerle kanıtlanması.
  • Terör Örgütü İltisakı: Terör örgütlerine destek veya üyelik iddiasıyla yürütülen soruşturmalar veya kamu görevinden çıkarılma durumları.
  • Kadro ve İhtiyaç Durumu: İdarenin kadro planlaması ve hizmet ihtiyacının sona ermesi (Somut verilerle desteklenmek kaydıyla).

Hukuka Aykırı Sebepler

  • Somut Gerekçe Eksikliği: "Hizmetine ihtiyaç kalmadı" veya "performans yetersizliği" denilmesine rağmen, buna dair somut bilgi, belge veya tutanak sunulamaması.
  • Sübjektif Değerlendirmeler: Sadece öğrenci memnuniyet anketlerine dayanılması veya dış değerlendiricilerin (jüri/hakem) az sayıda ve belirsiz kriterlerle olumsuz görüş bildirmesi.
  • Mevzuatta Olmayan Şartların Aranması: Türkçe eğitim veren bir ön lisans programında öğretim görevlisinden İngilizce dil yeterliliği istenmesi gibi yasal dayanağı olmayan gerekçeler.
  • İptal Edilmiş Disiplin Cezalarına Dayanılması: Dayanak gösterilen disiplin cezalarının yargı kararıyla iptal edilmiş olması.
  • Yerine Yeni Personel Alınması: "İhtiyaç yok" denilerek sözleşme yenilenmezken, aynı dersleri vermek üzere yeni öğretim elemanı alınması veya ilana çıkılması.

Öğretim Görevlisi Sözleşme Yenilenmemesi Davası

İdari Dava

Vakıf üniversiteleri dahil olmak üzere öğretim elemanlarının sözleşmelerinin yenilenmemesi işlemlerine karşı İdare Mahkemelerinde dava açılmalıdır. Yargıtay kararları uyarınca, İş Mahkemelerinde açılan davalar "yargı yolunun caiz olmaması" nedeniyle reddedilmektedir.  Dava dilekçesinde, sözleşmenin yenilenmemesine ilişkin "idari işlemin iptali" ve işlem nedeniyle "yoksun kalınan parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi" talep edilmelidir.

  • Süre: Kararın tebliğinden itibaren 60 gün
  • Görevli mahkeme: İdare Mahkemesi

Öğretim Görevlisi Sözleşme Yenilenmemesi Davasında Önemli Hususlar

  • Somut İspat Yükümlülüğü: İdarenin "başarısızlık" veya "hizmet gereği" iddialarının somut belgelerle (akademik faaliyet raporları, disiplin soruşturmaları, ders yükü tabloları) desteklenip desteklenmediği sorgulanmalıdır. Soyut ifadeler iptal nedenidir.
  • Parasal Haklar ve Faiz: İptal kararı verilmesi durumunda, yoksun kalınan maaş ve özlük hakları talep edilmelidir. Ayrıntılı bilgi için "Göreve İade Edilen Memurun Maaşı ve Faizi" başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
  • İdarenin Takdir Yetkisi: Mahkemeler, idarenin takdir yetkisini "kamu yararı ve hizmet gerekleri" sınırları içinde kullanıp kullanmadığını denetler. İdarenin yerine geçecek şekilde (yerindelik denetimi) karar verilemez, ancak takdir yetkisinin keyfi kullanımı (subjektif nedenler) hukuka aykırıdır.

Yürütmenin Durdurulması

  • Telafisi güç veya imkansız zarar
  • Açık hukuka aykırılık hallerinin varlığı halinde öğretim görevlisi sözleşme yenilenmemesi davasında yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir.

Kazanılan Dava Sonrası

Göreve İade

  • İptal kararının uygulanır.
  • Sözleşmenin ilgili dönem için yenilenmesi sağlanır.
  • Geriye dönük parasal haklar ilgilisine ödenmelidir.

Tazminat Hakları

  • Ödenmeyen maaşlar
  • Yoksun kalınan haklar
  • Manevi tazminat (bazı durumlar)

Sık Sorulan Sorular

Sözleşme yenilenmemesine itiraz edilebilir mi?

Evet, idari dava yolu açıktır.

Dava süresi kaç gün?

Kararın tebliğinden itibaren 60 gündür.

Yürütmenin durdurulması alınabilir mi?

Şartları sağlanıyorsa yürütmenin durdurulması sağlanabilir.

Gerekçe gösterilmeden sözleşme yenilenmezse ne olur?

Hukuka aykırı kabul edilir ve iptal davası kazanma olasılığı yüksektir.

Dava kazanılırsa göreve dönülür mü?

Evet, iptal kararı göreve iadeyi gerektirir.

Profesyonel Hukuki Destek

Öğretim görevlisi sözleşme davalarında Büken Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

İletişim: 0507 057 5335