İcra Geldi Ne Yapmalıyım? 2026 Adım Adım Rehber

İcra tebligatı alındığında yapılacak adımlar, kullanılabilecek hukuki yollar ve haczedilemeyecek mallar konusunda hazırladığımız bu rehberde, sürecin nasıl işlediğini kapsamlı biçimde açıklıyoruz.

İcra hukuku, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) çerçevesinde düzenlenmektedir. Tebligatı aldığınız andan itibaren süreler işlemeye başlar; bu nedenle doğru adımları zamanında atmak büyük önem taşır.

İcra Tebligatı Nedir?

İcra tebligatı, alacaklının borçluya karşı icra dairesi aracılığıyla başlattığı yasal takibin resmi bildirimidir. İcra takibi iki temel türde yürütülür:

• İlamsız icra: Mahkeme kararı aranmaksızın başlatılan takiptir. Borçluya itiraz hakkı tanınır.
• İlamlı icra: Kesinleşmiş bir mahkeme kararına dayanan takiptir. İtiraz yolu sınırlıdır.

Bu ayrım, yapılabilecek itirazlar ve izlenecek strateji bakımından belirleyicidir.

Tebligatı Aldıktan Sonra Süreler

İcra tebligatında süreler kesindir ve hak düşürücü niteliktedir.

İlamsız icra takibine itiraz süresi, ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gündür (İİK m. 168/5). Kambiyo senetlerine özgü haciz yolunda ise imzaya itiraz için bu süre 5 gündür (İİK m. 170). Her iki süre de hak düşürücü nitelikte olup uzatılması mümkün değildir; süre içinde itiraz edilmezse takip kesinleşir ve alacaklı haciz işlemlerine geçebilir.

Tebligatın alındığı tarihin belirli olması bu sürelerin hesabı bakımından önemlidir.

İtiraz Hakkı ve Kullanımı

İlamsız İcrada İtiraz

İcra dairesine 7 gün içinde yazılı veya sözlü olarak itiraz edilebilir. İtiraz dilekçesinde sebebin belirtilmesi zorunlu değildir — sadece "itiraz ediyorum" ifadesi yeterlidir.

İtiraz, takibi durdurur. Alacaklı bu aşamadan sonra itirazın iptali (genel mahkemede) veya itirazın kaldırılması (icra mahkemesinde) yoluna başvurabilir.

İtiraz Türleri

İtiraz sebepleri, ileri sürülüş şekli bakımından ikiye ayrılır:

• İmzaya itiraz: Borçlunun senetteki imzanın kendisine ait olmadığını öne sürmesidir.
• Borca itiraz: İmzaya itiraz dışındaki tüm itirazlar bu kapsamda değerlendirilir. Borcun tamamı veya kısmı, zamanaşımı ya da ödeme defilerini içerebilir.

Yargıtay uygulamasına göre borçlunun icra mahkemesinde ileri sürdüğü hususlar, İİK m. 62 kapsamında borca itiraz olup takibin şekline göre ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra dairesinde ileri sürülmelidir.

İtirazın türü ve içeriği, sonraki hukuki süreci doğrudan etkiler. Bu nedenle itiraz dilekçelerinin hazırlanmasında ve süreç takibinden alanında uzman bir avukattan hukuki danışmanlık alınması en önemli tavsiyemizdir.

Haczedilemeyecek Mal ve Gelirler

Türk hukukunda, borcun miktarı ne olursa olsun bazı mal ve gelirler hacze konu edilemez (İİK m. 82). Kanunun 82. maddesi uyarınca haczedilemeyen başlıca mal ve haklar şunlardır:

1. Devlet malları ile özel kanunlarında haczi caiz olmadığı belirtilen mallar
2. Ekonomik faaliyeti bedeni çalışmasına dayanan borçlunun mesleğini sürdürmesi için zorunlu eşya
3. Borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireylerinin yaşamı için gerekli eşya (kıymetli eşya hariç)
4. Borçlu çiftçi ise kendisi ve ailesinin geçimi için zaruri arazi, çift hayvanları ve tarım aletleri; değilse sanat ve mesleği için gerekli alet, edavat ve kitaplar
5. Borçlu veya ailesinin geçimi için gerekli ise bir süt veren manda ya da inek veya üç keçi/koyun ve bunların üç aylık yem/erzakı
6. Borçlu ve ailesinin iki aylık yiyecek ve yakacağı; çiftçi ise ayrıca tohumluğu
7. Borçlunun haline münasip evi (Evin değeri fazla ise, haline münasip bir yer satın alınabilecek miktar borçluya bırakılmak üzere satılır — İİK m. 82/7)
8. Öğrenci bursları
9. Kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar

Önemli: Bir malın haczinin caiz olup olmadığı konusunda icra mahkemesi karar verir (İİK m. 82 son fıkra). Bu kararlara karşı kanun yoluna başvurulabilir.

Maaş ve Ücret Haczi — İİK m. 83

Maaşlar, her nevi ücretler, emeklilik (tekaüt) maaşları ve intifa hakkı gelirleri; borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurунca lüzumlu olarak takdir edilen miktar tenzil edildikten sonra haczolunabilir. Ancak haczolunacak miktar bunların dörtte birinden (1/4) az olamaz (İİK m. 83/1).

Birden fazla haciz varsa: Hacizler sıraya konulur. Sıradaki haczin kesintisi başlamadan önce, önceki haczin tahsilatının tamamlanması gerekir (İİK m. 83/2).

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da öğretmenlik ek ders ücreti hakkında verdiği emsal kararında; maaş ve ek ders ücreti toplamının 1/4'ünden fazlasının haczedilemeyeceğini, her iki gelirin ayrı ayrı ele alınarak farklı oranlarda haciz uygulanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu hükme bağlamıştır.

Nafaka borçlarında özel öncelik: Borçlunun maaşı üzerinde daha önce konulmuş başka hacizler bulunsa dahi, mahkemece hükmedilen nafaka alacağı için maaş üzerinde birinci sırada haciz işlemi yapılması gerekir. Nafaka, diğer borçlardan önce tahsil edilir.

İİK m. 83/a — Haczedilmezlikten Feragat

Borçlu, haciz ihbarnamesinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde yazılı olarak beyanda bulunmak suretiyle haczedilmezlik haklarından feragat edebilir. Bu feragat yalnızca ilgili haciz işlemi için geçerlidir ve daha önceden yapılan muvafakat beyanları geçersizdir.

Not: Maaş haczinden önce verilen muvafakat beyanı, İİK m. 83/a uyarınca geçersiz sayılır. (Yargıtay 12. HD içtihadı)

Haciz Konuldu — Ne Yapabilirsiniz?

Haciz konulması, malın derhal satışa çıkarıldığı anlamına gelmez. Satış için ayrı bir süreç işletilmesi gerekir ve bu süreçte de itiraz yolları mevcuttur:

• Haczin kaldırılması şikâyeti: Haczedilen malın İİK m. 82 kapsamında haczedilemez nitelikte olduğu gerekçesiyle icra mahkemesine şikâyet (İİK m. 16). Şikâyet süresi, haczin öğrenilmesinden itibaren 7 gündür.
• İstihkak davası: Haciz konulan malın üçüncü bir kişiye ait olduğu iddiası (İİK m. 96 vd.).
• Ödeme ve uzlaşma: Alacaklıyla taksit ya da ödeme planı müzakeresi.

Borcun Yapılandırılması ve Uzlaşma

Borcun varlığını kabul etmekle birlikte ödeme güçlüğü yaşıyorsanız, aşağıdaki yollar değerlendirilebilir:

• Alacaklıyla müzakere: Taksit talebi veya indirimli ödeme teklifi. Pek çok alacaklı, uzun icra sürecinden kaçınmak için uygun koşullarda uzlaşmaya açıktır.
• Arabuluculuk: Taraflar arasında bağımsız bir üçüncü kişinin rehberliğinde uyuşmazlığın çözülmesi. Arabuluculuk hakkında ayrıntılı bilgi için ilgili sayfamızı inceleyebilirsiniz.
• Konkordato: Borçlarını yapılandırmak isteyen borçluların mahkeme denetiminde alacaklılarla ödeme planı kurmasına olanak tanıyan hukuki yol. Hem bireyler hem işletmeler başvurabilir (İİK m. 285 vd.). Konkordato talebinin kabulü hâlinde icra takipleri durur. Konkordato süreci kapsamlı ve teknik bir süreçtir; uzman hukuki destek alınması en önemli tavsiyemizdir. Ayrıntılı bilgi için buradan "Konkordato Nedir?" başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

İcra tebligatı aldım ama böyle bir borcum yok — ne yapmalıyım?

Yasal süre içinde itiraz etmeniz gerekmektedir. İtiraz süresi 7 gün olduğundan vakit kaybetmeden büromuzla iletişime geçin. Borcun olmadığının ispatı, itirazın ardından yürütülen hukuki süreçte yapılır.

İtiraz etmeden ödeme yaparsam hakkım kaybolur mu?

Ödeme yapılması icra dosyasını kapatır. Ancak bazı durumlarda itiraz hakkının kullanılmaması ek hakların yitirilmesine yol açabilir. Ödeme yapmadan önce büromuzla değerlendirmenizi öneririz.

Maaşımın tamamı haczedilebilir mi?

Hayır. İİK m. 83 uyarınca maaşın yalnızca dörtte biri haczedilebilir. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, tüm maaşın borçlu ve ailesi için yeterli olmasa bile bu 1/4 sınırının uygulanması gerektiğini içtihat etmiştir (E. 2015/24174, K. 2016/1687). Ek ders ücreti, ikramiye ve toplu sözleşme farkları da ücret kapsamında değerlendirilir.

Üzerime haciz konulan ev ne zaman satışa çıkarılır?

Satış için ayrı bir icra sürecinin işletilmesi ve yasal sürelerin tamamlanması gerekir. Haczin konulmuş olması, evin derhal satışa çıkarılacağı anlamına gelmez. Ayrıca İİK m. 82/7 uyarınca borçlunun "haline münasip" evi kural olarak haczedilemez; evin değeri fazla ise haline münasip bir yer alınabilecek miktar borçluya bırakılarak satılır.

Avukatsız itiraz edebilir miyim?

Hukuki olarak mümkündür. Ancak dilekçenin içeriği ve itirazın türü, sürecin seyrini doğrudan etkiler. Özellikle imzaya itiraz ile borca itiraz arasındaki seçim, ileride açılacak davaların kapsamını belirler. Hak kaybı riskini en aza indirmek için avukat desteği alınması önerilir.

İcra takibini durdurmak mümkün müdür?

İlamsız icra takibine süresi içinde yapılan itiraz, takibi otomatik olarak durdurur (İİK m. 66). İlamlı icralarda ise durdurma için mahkemeden ihtiyati tedbir veya icranın geri bırakılması kararı almak gerekebilir (İİK m. 36).

Birden fazla icra dosyam varsa maaşımdan her ay hepsi için kesinti yapılır mı?

Hayır. İİK m. 83/2 uyarınca birden fazla haciz varsa sıraya konulur. Sıradaki haczin kesintisi bitmeden, bir sonrakine geçilemez. Bu nedenle birden fazla dosyada aynı anda maaşınızdan kesinti yapılamaz.

Büken Hukuk & Danışmanlık

İcra ve iflas hukuku alanında Mersin'de profesyonel avukatlık hizmeti sunmaktayız. Çalışma alanlarımız hakkında daha fazla bilgi edinebilir, tebligatı aldığınız andan itibaren süreler işlemeye başladığından vakit kaybetmeksizin büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

İletişim: 0507 057 5335

Web: buken.av.tr | İletişim Formu

Bu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık niteliği taşımamaktadır. Somut durumunuza ilişkin değerlendirme için uzman bir avukattan destek almanız tavsiye edilir.