Destekten Yoksun Kalma Tazminatı 2026 - Şartları ve Hesaplama

Destekten yoksun kalma tazminatı, bir kişinin ölümü nedeniyle geçimini sağladığı kişilerin uğradığı zararın tazmini için ödenen tazminattır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 53. maddesi kapsamında düzenlenen bu tazminat, ölenin bakmakla yükümlü olduğu kişilerin korunmasını amaçlamaktadır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Nedir?

Destekten yoksun kalma tazminatı, haksız fiil (trafik kazası, iş kazası vb.) sonucunda ölen kişinin, sağlığında geçimini sağladığı veya ilerde sağlayacağı kişilerin uğradığı maddi kaybın tazminidir.

Yasal Dayanak: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 53

Destekten Yoksun Kalma Hak Sahipleri

Destek Kavramı:

Destek, ölenin sağlığında düzenli ve sürekli olarak yardım ettiği veya ilerde yardım edeceği kesin olan kişilerdir.

Hak Sahipleri:

1. Eş:

• Resmi nikahla evli eş
• Fiili birliktelik (Yargıtay kararlarıyla kabul edilebilir)

2. Çocuklar:

• Reşit olmayan çocuklar
• Eğitimine devam eden reşit çocuklar
• Bakıma muhtaç engelli çocuklar

3. Anne ve Baba:

• Ölenin bakımına muhtaç olan
• İlerde bakıma muhtaç olacak olan

4. Kardeşler:

• Bakıma muhtaç kardeşler
• Ölenin fiilen baktığı kardeşler

5. Nişanlı:

• Evlenme vaadi bulunan nişanlı (Yargıtay kararlarıyla)

Destek Tazminatı Şartları

1. Ölüm

Bir kişinin haksız fiil sonucunda ölmüş olması gerekir.

2. Hukuka Aykırı Fiil

Ölüme neden olan fiilin hukuka aykırı olması gerekir.

3. Kusur

Kusur sorumluluğunda kusurun, kusursuz sorumluluklarda sorumluluğun varlığı aranır.

4. İlliyet Bağı

Hukuka aykırı fiil ile ölüm arasında nedensellik bağı bulunmalıdır.

5. Destek İlişkisi

Ölen ile hak sahibi arasında destek ilişkisinin bulunması veya bulunacağının ispat edilmesi gerekir.

Destek Tazminatı Hesaplama

Hesaplamada Dikkate Alınan Faktörler:

Ölenin Durumu:

• Yaşı
• Geliri
• Mesleği
• Sağlık durumu
• Muhtemel yaşam süresi

Hak Sahibinin Durumu:

• Yaşı
• Destek süresi
• Kendi geliri
• Destek oranı

Hesaplama Formülü:

Tazminat = Yıllık Gelir x Destek Oranı x Destek Süresi x PMF

PMF: Progresif Mortalite Farkı (yaşam beklentisi katsayısı)

Yargıtay Destek Oranları:

| Hak Sahibi | Destek Oranı |

| Eş | %30-50 |

| Her bir çocuk | %10-20 |

| Anne veya baba | %10-20 |

Not: Oranlar, somut duruma göre değişir.

Örnek Hesaplama:

Veriler:

• Ölen: 40 yaşında erkek, aylık gelir 30.000 TL
• Hak sahipleri: Eş (35 yaş), 2 çocuk (8 ve 12 yaş)
• Kusur: Karşı taraf %100 kusurlu

Hesaplama (Aktüerya Bilirkişi):

• Yıllık gelir: 30.000 x 12 = 360.000 TL
• Destek oranları belirlenir
• PMF katsayıları uygulanır
• Her hak sahibi için ayrı hesaplama yapılır

Dava Süreci

Görevli ve Yetkili Mahkeme:

Görevli Mahkeme:

• Asliye Hukuk Mahkemesi
• İş Mahkemesi (iş kazası)
• Asliye Ticaret Mahkemesi (sigorta şirketine karşı)

Yetkili Mahkeme:

• Davalının yerleşim yeri
• Haksız fiilin işlendiği yer
• Zararın meydana geldiği yer

Dava Tarafları:

Davacılar:

• Ölenin eşi
• Çocukları
• Anne ve babası
• Bakıma muhtaç kardeşleri

Davalılar:

• Kusurlu kişi/kişiler
• İşveren (iş kazasında)
• Sigorta şirketi

Yargılama:

1. Aktüerya bilirkişi raporu
1. Kusur tespiti
1. Destek oranlarının belirlenmesi
1. Tazminat hesabı
1. Karar

Zamanaşımı

Genel Kural:

• 2 yıl: Zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren
• 10 yıl: Ölüm tarihinden itibaren

Ceza Zamanaşımı İstisnası:

Ölüm bir suç teşkil ediyorsa, ceza zamanaşımı süresi uygulanır.

Sigorta ve SGK İlişkisi

Trafik Sigortası:

Trafik kazası sonucu ölümlerde, kusurlu tarafın trafik sigortasından tazminat talep edilir.

İş Kazasında SGK:

SGK'nın bağladığı ölüm geliri, tazminattan mahsup edilir.

Hesaplama:

Net Tazminat = Brüt Tazminat - SGK Gelirinin Peşin Sermaye Değeri

Yargıtay Kararları Işığında Önemli Hususlar

Fiili Birliktelik:

Yargıtay, resmi nikah olmasa da fiili birliktelik halinde destek tazminatı kabul etmektedir.

Nişanlıya Tazminat:

Evlenme vaadi ispat edilirse, nişanlıya da tazminat verilebilir.

Çocuğun Eğitimi:

Üniversite eğitimine devam eden çocuğa destek devam eder.

Bakıma Muhtaç Anne-Baba:

Anne-babanın bakıma muhtaçlığı araştırılır.

Sık Sorulan Sorular

Destekten yoksun kalma tazminatı kimler alabilir?

Ölenin eşi, çocukları, anne-babası ve bakıma muhtaç kardeşleri.

Tazminat nasıl hesaplanır?

Aktüerya bilirkişisi tarafından, gelir ve destek süresine göre hesaplanır.

Zamanaşımı süresi ne kadar?

2 yıl (öğrenmeden itibaren), 10 yıl (ölümden itibaren).

SGK ölüm geliri tazminattan düşülür mü?

Evet, SGK gelirinin peşin sermaye değeri tazminattan mahsup edilir.

Dava ne kadar sürer?

Ortalama 1-2 yıl sürmektedir.

İlgili Yasal Düzenlemeler

• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 53
• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Hukuki Destek

Destekten yoksun kalma tazminatı davaları aktüeryal hesaplamalar gerektirmektedir. Uzman bir avukattan destek almanızı öneririz.

İlgili Makaleler:

• Trafik Kazası Tazminat Davası
• İş Kazası Tazminatı

Yasal Uyarı: Bu makale genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz.

Son Güncelleme: 2026